Translate

Δευτέρα, 26 Απριλίου 2021

Καταπάτηση αιγιαλού

 

Παρατίθεται κατωτέρω απόσπασμα της υπ.αρ. 1133/2019 απόφασης του Αρείου Πάγου, δημοσιευμένη στην Τράπεζα Νομικών Πληροφοριών του ΔΣΑ.   

«… Σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 1 του ν. 2971/2001, ορίζονται τα εξής: "1. "Αιγιαλός" είναι η ζώνη της ξηράς, που βρέχεται από τη θάλασσα από τις μεγαλύτερες και συνήθεις αναβάσεις των κυμάτων της. 2. "Παραλία" είναι η ζώνη ξηράς που προστίθεται στον αιγιαλό, καθορίζεται δε σε πλάτος μέχρι και πενήντα (50) μέτρα από την οριογραμμή του αιγιαλού, προς εξυπηρέτηση της επικοινωνίας της ξηράς με τη θάλασσα και αντίστροφα... ". Εξάλλου, στη διάταξη της παρ. 1 εδ. α του άρθρου 29 του ίδιου νόμου, αντίστοιχη της προϊσχύσασας διάταξης του άρθρου 24 παρ.2α του ΑΝ 2344/1940, όπως αντικ. με το άρθρο 1 του ΑΝ 263/1968, ορίζεται ότι " όποιος χωρίς άδεια ή με υπέρβαση αυτής ή με άδεια που εκδίδεται κατά παράβαση του νόμου αυτού επιφέρει στον αιγιαλό, την παραλία, τη θάλασσα οποιαδήποτε μεταβολή με την κατασκευή, τροποποίηση ή καταστροφή έργων ή του εδάφους ή του πυθμένα με τη λήψη χώματος, λίθων ή άμμου ή με οποιοδήποτε άλλο τρόπο, ανεξάρτητα αν με τον τρόπο αυτό επήλθε ζημία σε οποιονδήποτε, τιμωρείται με φυλάκιση τουλάχιστον ενός έτους....." Περαιτέρω, κατά τα άρθρα 4 και 5 του αυτού νόμου ο καθορισμός της οριογραμμής του αιγιαλού γίνεται (από την προβλεπόμενη στο άρθρο 3 του ίδιου νόμου Επιτροπή, πλην όμως, η ιδιότητα του αιγιαλού δεν δημιουργείται με βάση την έκθεση της Επιτροπής, αλλά αυτή υπάρχει με βάση τα φυσικά δεδομένα, δηλαδή, από τις μέγιστες, πλην συνήθεις, αναβάσεις των κυμάτων και το δικαστήριο της ουσίας, εφόσον δεν υπάρχει καθορισμός της οριογραμμής του αιγιαλού, μπορεί να καθορίσει τα όριά του, παρεμπιπτόντως σε κάθε συγκεκριμένη περίπτωση, σύμφωνα με τα παραπάνω συγκροτούντα την έννοια του αιγιαλού στοιχεία.

Προκειμένου όμως περί παραλίας, για τη δημιουργία αυτής απαιτείται να τηρηθεί η προβλεπόμενη από το άρθρο 7 παρ. 1 (ως αντικ. με την παρ.3 του άρθρου 11 ν.4281/2014 και στη συνέχεια με την παρ. 5 του άρθρου 27 ν. 4321/2015) του ίδιου νόμου διαδικασία, που περατώνεται με τη δημοσίευση στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης της απόφασης του αρμοδίου οργάνου (Γενικού Γραμματέα Αποκεντρωμένης Διοίκησης), η οποία επικυρώνει την έκθεση της προαναφερθείσας Επιτροπής, οπότε μετά από την τοιαύτη δημοσίευση δημιουργείται η παραλία (άρθρο 4 παρ. 3, 4 και 6 του ίδιου νόμου). Προ της ισχύος του ν. 2971/2001 και ειδικότερα υπό την ισχύ του ΑΝ 2344/1940, ως και πριν την αντικατάσταση της παρ. 1 του άρθρου 7 ν. 2971/2001 κατά τα ανωτέρω, η ανωτέρω αρμοδιότητα του Γενικού Γραμματέα Αποκεντρωμένης Διοίκησης ανήκε στον Υπουργό των Οικονομικών, μεταβιβάστηκε δε στη συνέχεια στους οικείους Νομάρχες (ΑΠ 1017/2018, 2497/2008) .

Εξάλλου, η καταδικαστική απόφαση έχει την απαιτούμενη από τις διατάξεις των άρθρων 93 παρ. 3 του Συντάγματος και 139 ΚΠΔ ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, η έλλειψη της οποίας ιδρύει λόγο αναιρέσεως από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ' ΚΠΔ, όταν αναφέρονται σ' αυτήν, με πληρότητα, σαφήνεια και χωρίς αντιφάσεις ή λογικά κενά, τα πραγματικά περιστατικά, στα οποία στηρίχθηκε η κρίση του δικαστηρίου για τη συνδρομή των αντικειμενικών και υποκειμενικών στοιχείων του εγκλήματος, οι αποδείξεις που τα θεμελίωσαν και οι νομικοί συλλογισμοί, με τους οποίους έγινε η υπαγωγή των περιστατικών αυτών στην ουσιαστική ποινική διάταξη που εφαρμόστηκε. Για την ύπαρξη τέτοιας αιτιολογίας είναι παραδεκτή η αλληλοσυμπλήρωση του αιτιολογικού με το διατακτικό, που αποτελούν ενιαίο σύνολο, ενώ, σε σχέση με τα αποδεικτικά μέσα, αρκεί αυτά να αναφέρονται κατ' είδος γενικώς, χωρίς να απαιτείται να εκτίθεται τι προέκυψε χωριστά εξ ενός εκάστου αυτών και χωρίς να απαιτείται να αναφέρεται από ποιο συγκεκριμένα αποδεικτικό μέσο προέκυψε η κάθε παραδοχή. Ούτε είναι απαραίτητη η αξιολογική συσχέτιση και σύγκριση των διαφόρων αποδεικτικών μέσων μεταξύ τους (εγγράφων, μαρτυρικών καταθέσεων), ούτε απαιτείται να ορίζεται ποιο βαρύνει περισσότερο για τον σχηματισμό της δικαστικής κρίσεως.

Σε κάθε όμως περίπτωση, δηλαδή είτε πρόκειται για καταδικαστική είτε για αθωωτική απόφαση, πρέπει να προκύπτει με βεβαιότητα ότι το δικαστήριο έλαβε υπ' όψη του και συνεκτίμησε για τον σχηματισμό της δικανικής του πεποιθήσεως όλα τα αποδεικτικά στοιχεία και όχι μερικά κατ' επιλογήν. Περαιτέρω, η ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία των αποφάσεων πρέπει να επεκτείνεται και στους αυτοτελείς ισχυρισμούς, εκείνους δηλαδή που προβάλλονται στο δικαστήριο της ουσίας, σύμφωνα με τα άρθρα 170 παρ. 2 και 333 παρ. 2 Κ.Π.Δ, από τον κατηγορούμενο ή το συνήγορο του και τείνουν στην άρση του άδικου χαρακτήρα της πράξης ή της ικανότητας για καταλογισμό ή στη μείωση αυτής ή στην εξάλειψη του αξιόποινου της πράξης ή τη μείωση της ποινής, εφόσον, όμως, αυτοί προβάλλονται κατά τρόπο σαφή και ορισμένο, με όλα δηλαδή τα πραγματικά περιστατικά, τα οποία είναι αναγκαία κατά την οικεία διάταξη για τη θεμελίωση τους. Διαφορετικά, το δικαστήριο της ουσίας δεν υπέχει υποχρέωση να απαντήσει αιτιολογημένα στην απόρριψή τους. Αυτοτελής είναι και ο ισχυρισμός που βασίζεται στην διάταξη του άρθρου 30 παρ.1 του Π.Κ , σύμφωνα με την οποία η πράξη δεν καταλογίζεται στον δράστη, αν αυτός κατά τον χρόνο τέλεσης της πράξης αγνοεί τα περιστατικά που την συνιστούν.

Κύριο χαρακτηριστικό της πλάνης αυτής είναι ότι ο δράστης αγνοεί ή αντιλαμβάνεται εσφαλμένως τι πράττει και είναι αδιάφορο ποια υπήρξε η πηγή της άγνοιάς του ή της εσφαλμένης αντιλήψεώς του (ΑΠ 895/2017, 1899/2009). Ομοίως, αυτοτελής ισχυρισμός είναι και εκείνος για συγγνωστή νομική πλάνη, που προβλέπεται από το άρθρο 31 παρ. 2 ΠΚ, σύμφωνα με το οποίο η πράξη δεν καταλογίζεται στο δράστη αν αυτός πίστεψε λόγω πλάνης ότι είχε δικαίωμα να τελέσει την πράξη και η πλάνη του αυτή ήταν συγγνωστή. Από τη διάταξη αυτή προκύπτει, ότι η πλάνη είναι συγγνωστή όταν ο δράστης όχι μόνο αγνοεί, αλλά και δεν μπορούσε να γνωρίζει τον άδικο χαρακτήρα της πράξης, οποιαδήποτε επιμέλεια και προσπάθεια και αν κατέβαλε, ενόψει των προσωπικών, πνευματικών και επαγγελματικών δυνατοτήτων και ικανοτήτων, και εφόσον πίστευε εύλογα ότι δικαιούται να προβεί στην πράξη που τέλεσε από δικαιολογημένη εσφαλμένη αντίληψη για την αληθή έννοια του νόμου, ή σε εσφαλμένη πληροφόρηση από ειδικούς (νομικούς παραστάτες ή άλλες έγκυρες πηγές). Έτσι, απαραίτητα στοιχεία του ισχυρισμού αυτού είναι, εκτός από εκείνα που συνιστούν την ίδια την πλάνη, και η προσωπική κατάσταση του δράστη που προσδιορίζεται από την ηλικία, τις πνευματικές ικανότητες, το επάγγελμα, την προσπάθεια που αυτός κατέβαλε για να ενημερωθεί για ισχύον δίκαιο, ακόμη και τον πνευματικό του περίγυρο, ώστε με τη στάθμιση και των προσωπικών αυτών στοιχείων να σχηματίσει το δικαστήριο πεποίθηση αν ο ισχυρισμός είναι αληθινός ή προσχηματικός (ΑΠ 611/2017, 84/2013, 208/2012).

Τέλος, κατά το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Ε' του ΚΠΔ, λόγο αναιρέσεως της αποφάσεως αποτελεί και η εσφαλμένη ερμηνεία ή εφαρμογή ουσιαστικής ποινικής διατάξεως. Εσφαλμένη ερμηνεία τέτοιας διατάξεως υπάρχει όταν το δικαστήριο αποδίδει σ' αυτήν διαφορετική έννοια από εκείνη που πραγματικά έχει, εσφαλμένη δε εφαρμογή συντρέχει όταν το δικαστήριο δεν υπήγαγε σωστά τα πραγματικά περιστατικά, που δέχθηκε ότι προέκυψαν από την αποδεικτική διαδικασία, στη διάταξη που εφάρμοσε. Περίπτωση εσφαλμένης εφαρμογής ουσιαστικής ποινικής διατάξεως υπάρχει και όταν η διάταξη αυτή παραβιάζεται εκ πλαγίου, πράγμα που συμβαίνει όταν στο πόρισμα της αποφάσεως που περιλαμβάνεται στο συνδυασμό του διατακτικού με το σκεπτικό αυτής και ανάγεται στα στοιχεία και στην ταυτότητα του οικείου εγκλήματος, έχουν εμφιλοχωρήσει ασάφειες, αντιφάσεις ή λογικά κενά, με αποτέλεσμα να καθίσταται ανέφικτος ο έλεγχος της ορθής ή μη εφαρμογής του νόμου, οπότε η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση. Στην προκειμένη περίπτωση όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη 110/2019 απόφασή του, το Τριμελές Εφετείο Πλημμελημάτων Ναυπλίου, που την εξέδωσε σε δεύτερο βαθμό, κήρυξε ένοχο τον αναιρεσείοντα για παράβαση του άρθρου 29 παρ. 1 του Ν.2971/2001 (με την ελαφρυντική περίσταση του άρθρου 84 παρ.2 ε' του ΠΚ)και τον καταδίκασε σε ποινή φυλάκισης 6 μηνών, με τριετή αναστολή. Ειδικότερα, το δικαστήριο δέχθηκε ανελέγκτως στο σκεπτικό του, μετά από εκτίμηση των αναφερομένων κατ' είδος αποδεικτικών μέσων, ότι αποδείχτηκαν τα ακόλουθα: "Ο κατηγορούμενος υπό την ιδιότητα του νομίμου εκπροσώπου της εταιρείας με την επωνυμία "... ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ Α.Ε.", η οποία έχει στην ιδιοκτησία της το ξενοδοχειακό συγκρότημα με την επωνυμία "...", που βρίσκεται στην παραθαλάσσια περιοχή ... την 17.6.2011 επέφερε χωρίς άδεια της αρμόδιας αρχής σύμφωνα με τον Ν.2971/2001 μεταβολή στην παραλία έμπροσθεν του ξενοδοχείου.

Ειδικότερα, κατά τον ως άνω τόπο και χρόνο κατασκεύασε αυτός ένα ξύλινο περίπτερο διαστάσεων 9 μ. Χ 8μ. Χ 3μ. με σιδερένιες βάσεις βιδωμένο σε δάπεδο από σκυρόδεμα, χωρίς να κατέχει άδεια της αρμόδιας αρχής σύμφωνα με τον Ν.2971/2001. Η ανωτέρω κατασκευή έχει πραγματοποιηθεί αναμφισβήτητα (μη προβληθέντος ούτε από τον κατηγορούμενο αντίθετου ισχυρισμού) εντός της παραλίας, όπως αυτή έχει καθορισθεί στην επίδικη περιοχή δυνάμει της υπ' αριθ. .../24.6.1983 απόφασης του Νομάρχη Αργολίδος, η οποία δημοσιεύθηκε νομίμως στο υπ' αριθ. 382/Δ7 30.8.1983 Φ.Ε.Κ. με το συνημμένο τοπογραφικό διάγραμμα καθορισμού ορίων αιγιαλού και παραλίας, ενώ τούτο διαπιστώνεται ευχερώς και από τις συνημμένες στην από 14.12.2011 έκθεση αυτοψίας του Υπολιμεναρχείου ... φωτογραφίες, στις οποίες αποτυπώνεται η διαμορφωθείσα κατάσταση. Αλλά και από τη λειτουργία αυτής - κατασκευής - ως αναψυκτηρίου ("beach bar") συνάγεται ευθέως ότι μόνο επί της παραλίας εδύνατο να τοποθετηθεί. Το επίδικο περίπτερο διαπιστώθηκε κατά τη διάρκεια περιπολίας τους από τους αρμόδιους λιμενικούς υπαλλήλους …. την 17.6.2011 κατά το στάδιο της κατασκευής του, η οποία ολοκληρώθηκε εντός του θέρους του ιδίου έτους, αφού, όπως αμφότεροι οι ανωτέρω υπάλληλοι κατέθεσαν ενώπιον του παρόντος Δικαστηρίου και δεν αμφισβητήθηκε από τον κατηγορούμενο, την περίοδο εκείνη λειτούργησε αυτό ως αναψυκτήριο ("beach bar").

Τη διενέργεια οικοδομικών εργασιών κατά τον ως άνω χρόνο στο επίδικο κτίσμα δεν αμφισβήτησε ούτε ο εξετασθείς ενώπιον του παρόντος Δικαστηρίου μάρτυρας υπεράσπισης του κατηγορουμένου, ο οποίος τοποθέτησε χρονικά την έναρξη αυτών στο χρονικό διάστημα Απριλίου - Μάιου του έτους 2011. Πλην, όμως, ο ισχυρισμός του κατηγορουμένου, τον οποίο διατύπωσε και ο ίδιος ως άνω μάρτυρας υπεράσπισης, ότι δεν επρόκειτο για ανέγερση νέου κτίσματος παρά μόνο για τροποποίηση του ήδη υφισταμένου από το έτος 1986, δεν απεδείχθη βάσιμος. Ειδικότερα, όπως αμφότεροι οι ανωτέρω λιμενικοί - μάρτυρες κατέθεσαν με σαφήνεια και μετά λόγου γνώσεως, επρόκειτο για νέα κατασκευή, καθόσον κατά τον χρόνο διαπίστωσης της παράβασης το προηγούμενο κτίσμα είχε κατεδαφισθεί. Την ύπαρξη και τη λειτουργία δε του παλαιότερου κτίσματος γνώριζαν οι ανωτέρω μάρτυρες ως εκ της ιδιότητάς τους, δεδομένου ότι η υπηρεσία τους (Υπολιμεναρχείο ...) είχε ήδη από την 18.10.2010 επιβάλει πρόστιμο στην επίδικη ξενοδοχειακή επιχείρηση για την ανέγερσή του επί της παραλίας άνευ νομίμου αδείας (βλ. την υπ' αριθ. πρωτ. ...2/28/18.10.2010 απόφαση του Υπολιμεναρχείου ...).

Την κρίση του Δικαστηρίου περί νέου κτίσματος ενισχύει και το γεγονός ότι το προηγούμενο κτίσμα αποτελούσε μία πρόχειρη ξύλινη αποθήκη - καλύβα για την αποθήκευση θαλάσσιων μέσων αναψυχής, ενώ το επίδικο προοριζόταν να λειτουργήσει ως αναψυκτήριο ("beach bar") κι ως εκ τούτου, σύμφωνα με τα διδάγματα της κοινής πείρας, απαιτούσε σαφώς διαφορετικό τρόπο δόμησης και διαφορετικές προδιαγραφές ως κτίσμα. Για τον ίδιο λόγο δεν κρίνεται πειστικός και ο έτερος ισχυρισμός του κατηγορουμένου ότι το σκυρόδεμα που είχε τοποθετηθεί στην επίδικη κατασκευή ήταν η βάση του προηγούμενου κτίσματος, ενώ και ο ίδιος ως άνω μάρτυρας υπεράσπισης παραδέχθηκε ότι τμήμα μόνο του επίμαχου σκυροδέματος αποτελούσε τη βάση του παλαιότερου. Εξάλλου, όσον αφορά τη μεταλλική βάση, που στηριζόταν με βίδες επί του σκυροδέματος, η μάρτυρας κατηγορίας διαπίστωσε ιδίοις όμμασι ότι επρόκειτο περί νέας κατασκευής. Ενόψει όσων εκτέθηκαν ο ισχυρισμός του κατηγορουμένου ότι η αποδιδόμενη σε αυτόν πράξη έχει υποκύψει σε παραγραφή για τον λόγο ότι το επίδικο κτίσμα κατασκευάσθηκε τη δεκαετία του 1980 πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμος. Ακολούθως, απορριπτέος ως αβάσιμος κρίνεται και ο αντιφατικός ισχυρισμός του κατηγορουμένου αφενός ότι δε γνώριζε για την επίδικη κατασκευή για τον λόγο ότι είχε αναλάβει τα καθήκοντά του ως νόμιμος εκπρόσωπος της ξενοδοχειακής επιχείρησης δύο μήνες πριν τη διαπίστωση της επίμαχης παράβασης και αφετέρου ότι πίστευε ότι είχε εκδοθεί η απαιτούμενη οικοδομική άδεια για αυτό.

Ειδικότερα, από την υπ' αριθ. πρωτ. ...2/28/18.10.2010 απόφαση του Υπολιμεναρχείου ... σε συνδυασμό με την υπ’ αριθ. πρωτ. ...2/14/2010 αποστολή απόφασης επιβολής προστίμου αντίστοιχα της ιδίας υπηρεσίας, προκύπτει ότι καθ’ ο χρόνο ο κατηγορούμενος ανέλαβε τα καθήκοντα του νομίμου εκπροσώπου της ανωτέρω ξενοδοχειακής επιχείρησης (19.4.2011), είχε ήδη επιβληθεί πρόστιμο σε βάρος της τελευταίας από την ως άνω υπηρεσία για την ίδια με την παρούσα παράβαση του άρθρου 29 Ν.2971/2001 που αφορούσε την κατασκευή του προηγούμενου του επιδίκου κτίσματος και δη της ξύλινης αποθήκης, κατόπιν της κλήσης της προκατόχου του κατηγορουμένου Α. Κ. σε απολογία, το οποίο δεν απεδείχθη - ούτε ο κατηγορούμενος ισχυρίστηκε- ότι είχε καταβληθεί μέχρι τον ως άνω χρόνο (19.4.2011). Ως εκ τούτου, ουδόλως πειστικό κρίνεται ότι ο κατηγορούμενος δεν τελούσε σε γνώση του προστίμου, που βάραινε την επιχείρηση που ο ίδιος διηύθυνε και της παράβασης για την οποία επιβλήθηκε, πολλώ δε μάλλον αφού η εν λόγω παράβαση συνεπαγόταν και ποινικές κυρώσεις σε βάρος του νομίμου εκπροσώπου της. Εξάλλου, η επίδικη κατασκευή ξεκίνησε, αποπερατώθηκε και λειτούργησε κατά τον χρόνο της δικής του θητείας ως νομίμου εκπροσώπου της ξενοδοχειακής επιχείρησης. Για τον ίδιο λόγο δεν κρίνεται πειστικός και ο ισχυρισμός του ότι πίστευε πεπλανημένα πως το συγκεκριμένο κτίσμα διέθετε την απαιτούμενη προς τούτο άδεια, αφού ήδη η ύπαρξη κτίσματος επί της παραλίας είχε κριθεί αρμοδίως ως παράνομη. Άπαντα τα ανωτέρω προκύπτουν από το σύνολο του αποδεικτικού υλικού και δεν αναιρούνται από αντίθετα αποδεικτικά στοιχεία. Πρέπει, επομένως, οι ανωτέρω ισχυρισμοί του κατηγορουμένου να απορριφθούν ως αβάσιμοι".

Με βάση τις παραδοχές αυτές, το δικαστήριο, στη συνέχεια, κήρυξε ένοχο τον κατηγορούμενο του ότι: "Στην παραθαλάσσια περιοχή ... την 17-6-2011 χωρίς άδεια επέφερε στην παραλία μεταβολή με την κατασκευή έργου. Συγκεκριμένα, ως νόμιμος εκπρόσωπος της εταιρείας με την επωνυμία "... ΚΑΙ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ Α.Ε." ιδιοκτήτριας της ξενοδοχειακής επιχείρησης με την επωνυμία "..." επέφερε μεταβολή στην παραλία έμπροσθεν του ξενοδοχείου κατασκευάζοντας ένα ξύλινο περίπτερο διαστάσεων 9 μ. Χ 8 μ. Χ 3 μ. με σιδερένιες βάσεις βιδωμένο σε δάπεδο από σκυρόδεμα, χωρίς να κατέχει άδεια της αρμόδιας αρχής, σύμφωνα με τον νόμο 2971 /2001". Με αυτά που δέχτηκε το εφετείο με την προσβαλλόμενη απόφασή του, διέλαβε σ' αυτήν, με αλληλοσυμπλήρωση σκεπτικού και διατακτικού, την επιβαλλόμενη από τις μνημονευόμενες πιο πάνω διατάξεις του Συντάγματος και του ΚΠΔ ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, αφού εκθέτει με σαφήνεια, πληρότητα και χωρίς αντιφάσεις ή λογικά κενά τα πραγματικά περιστατικά, τα οποία αποδείχτηκαν από την ακροαματική διαδικασία, που συγκροτούν πράγματι την αντικειμενική και υποκειμενική υπόσταση της παράβασης του άρθρου 29 παρ• 1 του Ν•2971/2001, τις αποδείξεις από τις οποίες τα συνήγαγε, καθώς επίσης και τους νομικούς συλλογισμούς υπαγωγής των περιστατικών αυτών στην πιο πάνω ουσιαστική ποινική διάταξη, την οποία ορθώς ερμήνευσε και εφάρμοσε και ούτε ευθέως ούτε εκ πλαγίου παραβίασε, με την παραδοχή δηλαδή ασαφών, ελλιπών ή αντιφατικών αιτιολογιών και έτσι η απόφαση δεν στερείται νομίμου βάσεως. Ειδικότερα, το δικαστήριο ορθά, ερμηνεύοντας και εφαρμόζοντας τις προαναφερόμενες διατάξεις, δέχθηκε ότι συνιστά αυθαίρετη μεταβολή της παραλίας η κατασκευή ξύλινου περιπτέρου, διαστάσεων 9X8X3 μέτρων, με σιδερένιες βάσεις,  βιδωμένο σε δάπεδο από σκυρόδεμα. Το δε δικαστήριο ερευνώντας το πιο πάνω πλημμέλημα, που τελέστηκε από δόλο, εφάρμοσε το άρθρο 26 παρ. 1 εδ. α' του ΠΚ .

Συνεπώς, το αναγραφόμενο (στη σελίδα 11) άρθρο "26 Γ" (μεταξύ των άλλων διατάξεων του γενικού μέρους του ΠΚ) οφείλεται σε προφανή παραδρομή κατά την καθαρογραφή των πρακτικών και της αποφάσεως ως εκ τούτου, το δικαστήριο θα προβεί σε αυτεπάγγελτη διόρθωση του άρθρου, κατά τα οριζόμενα ειδικότερα στο διατακτικό με παράθεση του ορθού άρθρου 26§1 εδ. α. του ΠΚ (άρθρο 514 εδ. δ' του ΚΠΔ). Περαιτέρω, ως προς τις επί μέρους αιτιάσεις του αναιρεσείοντος επισημαίνονται τα ακόλουθα: α) με σαφήνεια καθορίζεται στο σκεπτικό της απόφασης ο τρόπος και ο χρόνος της αυθαίρετης κατασκευής και αιτιολογείται η περί τούτου κρίση του, δηλαδή ότι πρόκειται για νέα κατασκευή, που έλαβε χώρα στο τέλος της άνοιξης και αρχές του θέρους 2011, απορρίπτοντας στη συνέχεια τον αυτοτελή ισχυρισμό του αναιρεσείοντος περί παραγραφής, β) οι προβληθέντες από τον αναιρεσείοντα αυτοτελείς ισχυρισμοί, περί πραγματικής και νομικής πλάνης, ήταν αόριστοι και το δικαστήριο δεν είχε υποχρέωση να απαντήσει αιτιολογημένα, ο αναιρεσείων ισχυρίστηκε δια του συνηγόρου του (σελ. 3 των πρακτικών) για τη θεμελίωση αυτών, κατά λέξη, τα ακόλουθα: "Ο κατηγορούμενος ανέλαβε την 19-4-2011 και η παράβαση διαπιστώθηκε δύο μήνες αργότερα, δεν γνώριζε για την κατασκευή, υπήρχε αρχείο οικοδομικών αδειών για όλες τις κατασκευές".

Ωστόσο, το δικαστήριο απάντησε και διέλαβε πλήρη αιτιολογία για την απόρριψη των πιο πάνω αυτοτελών ισχυρισμών, που διαλαμβάνεται στο ανωτέρω σκεπτικό της απόφασης και γ) από τα επισκοπούμενα πρακτικά προκύπτει ότι κατά τη συνεδρίαση της 29-1-2019 του Τριμελούς Εφετείου Ναυπλίου ο εκπροσωπήσας τον αναιρεσείοντα κατηγορούμενο πληρεξούσιος δικηγόρος του δήλωσε ότι δεν κλήτευσε μάρτυρες υπερασπίσεως (σελ.4), συνεπώς όλοι οι εξετασθέντες μάρτυρες είχαν κλητευθεί από τον εισαγγελέα σύμφωνα με το άρθρο 326 §1 ΚΠΔ, σ' αυτούς δε περιλαμβανόταν και ο …, ο οποίος, σε άλλη δικάσιμο της ίδιας υποθέσεως (όταν εκδόθηκε η αναιρεθείσα 605/2017 απόφαση του ίδιου δικαστηρίου), είχε εξετασθεί ως μάρτυρας υπερασπίσεως. Εξ αυτού του λόγου, στο σκεπτικό της προσβαλλόμενης αποφάσεως, χαρακτηρίζεται ως μάρτυρας υπερασπίσεως κατά την αξιολόγηση της κατάθεσής του, χωρίς αυτό το γεγονός να δημιουργεί οποιαδήποτε αντίφαση ή ασάφεια που θα θίγει την πληρότητα της αιτιολογίας, εκ του λόγου ότι κατά την εξέταση του στο ακροατήριο αναφέρεται στα πρακτικά ως "μάρτυρας κατηγορίας". Επομένως, οι από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ' και Ε' ΚΠΔ λόγοι αναιρέσεως, περί ελλείψεως ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας και έλλειψης νόμιμης βάσης της προσβαλλόμενης απόφασης πρέπει να απορριφθούν ως αβάσιμοι. Κατ' ακολουθίαν, αφού υπάρχει άλλος παραδεκτός λόγος αναιρέσεως για έρευνα, πρέπει να απορριφθεί η αίτηση αναίρεσης και να καταδικασθεί ο αναιρεσείων στα δικαστικά έξοδα (άρθρο 583 παρ 1 ΚΠΔ)…»


Στεφανία Σουλή

Δικηγόρος - Διαπιστευμένη Διαμεσολαβήτρια
https://stefaniasouli.gr/

 

Τετάρτη, 31 Μαρτίου 2021

Αλλαγή ονόματος στο βαπτιστικό όνομα μετά την απόκτηση της ελληνικής ιθαγένειας

 

Παρατίθεται κατωτέρω απόσπασμα της υπ.αρ. 454/2021 απόφασης του Ειρηνοδικείου Αθηνών, δημοσιευμένη στην Τράπεζα Νομικών Πληροφοριών του ΔΣΑ.

«… Από το συνδυασμό των διατάξεων των παρ. 1 και 3 του άρθρου 782 ΚΠολΔ συνάγεται ότι κατά τη διαδικασία της εκούσιας δικαιοδοσίας δικάζεται η αίτηση όποιου έχει έννομο συμφέρον ή του Εισαγγελέα με την οποία επιδιώκεται η διόρθωση ορισμένου στοιχείου της ληξιαρχικής πράξης που προβλέπεται από το νόμο ως απαραίτητο για τη σύνταξη της και το οποίο από παραδρομή καταχωρήθηκε εσφαλμένα σε αυτή. Αντικείμενο της σχετικής απόφασης είναι η διαπίστωση των ακριβών στοιχείων που απαιτεί ο νόμος για τη σύνταξη της ληξιαρχικής πράξης και ο τονισμός της ορθότητας αυτών σε σύγκριση με τα στοιχεία που βεβαιώθηκαν ανακριβώς στη ληξιαρχική πράξη της οποίας ζητείται η διόρθωση, η δε απόφαση που εκδίδεται, ως προς τη ρυθμιστική της ενέργεια είναι στην ουσία διαπιστωτική θετική διοικητική πράξη και όχι διαταγή στο Ληξίαρχο για τη διόρθωση ληξιαρχικής πράξης που ενδεχόμενα συντάχθηκε ανακριβώς από αυτόν διότι τούτο αποτελεί καθήκον του ληξιάρχου το οποίο οφείλει να εκτελεί χωρίς διαταγή (ΕφΔωδ 95/2004 ΤΡΑΠΕΖΑ ΝΟΜΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ ΝΟΜΟΣ, ΕφΘεσ 2571/1996 Αρμ 1996.1088). Κατά τόπο αρμόδιο δικαστήριο για τη διόρθωση της ληξιαρχικής πράξης είναι το δικαστήριο της περιφέρειας του ληξιάρχου ο οποίος και προέβη στη σύνταξη της διορθωτέας ληξιαρχικής πράξης, χωρίς να υφίσταται δυνατότητα παρέκτασης.

 

Με την υπό κρίση αίτηση η αιτούσα επικαλούμενη άμεσο έννομο συμφέρον, ζητά από το Δικαστήριο να διορθωθεί η ληξιαρχική πράξη γέννησης της, που συνετάγη από τη Ληξίαρχο του Ληξιαρχείου του Δήμου Αθηναίων, ως προς το όνομα της από το εσφαλμένο «Σίντι» στο ορθό «Χριστίνα».

 

Με αυτό το περιεχόμενο και αίτημα η υπό κρίση αίτηση αρμοδίως (άρθρα 739, 740 παρ. 1 και 782 παρ. 1 και 3 ΚΠολΔ) εισάγεται για να δικασθεί ενώπιον αυτού του Δικαστηρίου, στην περιφέρεια του οποίου ασκεί τα καθήκοντα της η ληξίαρχος η οποία θα προβεί στη διόρθωση της ληξιαρχικής πράξης γέννησης, εφόσον ευδοκιμήσει η ένδικη αίτηση, κατά τη διαδικασία της εκούσιας δικαιοδοσίας (άρθρα 739 επ ΚΠολΔ) είναι δε νόμιμη, στηριζόμενη στις διατάξεις των άρθρων 9, 13 παρ. 1 και 22 του Ν. 344/1976 «Περί ληξιαρχικών πράξεων» σε συνδυασμό με τη διάταξη του άρθρου 782 ΚπολΔ. Πρέπει επομένως η κρινόμενη αίτηση να εξεταστεί περαιτέρω ως προς την ουσιαστική της βασιμότητα, δεδομένου ότι για το παραδεκτό της συζήτησης της έχει τηρηθεί η προβλεπόμενη από τη διάταξη του άρθρου 748 παρ. 2 ΚΠολΔ προδικασία με επίδοση αντιγράφου της στον αρμόδιο Εισαγγελέα Πρωτοδικών Αθηνών (βλ. σχ. την προσκομιζόμενη μετ' επικλήσεως από την αιτούσα υπ' αριθ…./18-12-2019 έκθεση επίδοσης του Δικαστικού Επιμελητή της Περιφέρειας του Εφετείου Πειραιώς με έδρα το Πρωτοδικείο Αθηνών, ...).

 

Από την ένορκη κατάθεση της μάρτυρα της αιτούσας όπως αυτή περιλαμβάνεται στα ταυτάριθμα με την παρούσα απόφαση πρακτικά και από τα έγγραφα που νόμιμα προσκομίζει και επικαλείται η αιτούσα αποδεικνύονται κατά την κρίση του Δικαστηρίου τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά Η αιτούσα γεννήθηκε στις …. 1999 στην Αθήνα στο Μαιευτήριο «Α». Για το πραγματικό αυτό γεγονός συντάχθηκε από τη Ληξίαρχο του Ληξιαρχείου του Δήμου Αθηναίων η υπ' αυξ. Αριθ.. ληξιαρχική πράξη γέννησης η οποία καταχωρήθηκε στον τόμο ... του έτους 1999 των οικείων βιβλίων του ως άνω ληξιαρχείου. Στην εν λόγω, ληξιαρχική πράξη γέννησης, καταχωρήθηκε ως όνομα της αιτούσας το όνομα «Σίντι» και ως επώνυμο της αιτούσας το επώνυμο «….». Στη συνέχεια, ωστόσο και συγκεκριμένα στις 4-6-2000 επακολούθησε βάφτιση της κατά τους κανόνες της Ανατολικής Ορθόδοξης Εκκλησίας του Χριστού στον Ιερό Ναό Αγίου Παύλου της Άνω Γλυφάδας Αττικής, όπου της δόθηκε το όνομα «Χριστίνα», με το οποίο αποκαλείται έκτοτε, χωρίς όμως αυτό να καταχωρηθεί στην προαναφερόμενη ληξιαρχική πράξη. Κατόπιν τούτου και επειδή το τελευταίο αυτό όνομα χρησιμοποιεί η αιτούσα έκτοτε στις επαγγελματικές της συναλλαγές και στις κοινωνικές της επαφές, ενώ πρόσφατα απέκτησε και την ελληνική ιθαγένεια λόγω πολιτογράφησης του πατρός της βάσει της με αριθ. …../19-6-2017 απόφασης του Υπουργείου Εσωτερικών και της με αριθ. …/4-8-2017 απόφασης Συντονιστή Αποκ. Διοίκησης Αττικής, όπως προκύπτει από το υπ' αριθ…./20-9-2017 πιστοποιητικό γέννησης της του Δήμου Κρωπίας, κρίνεται ότι η καταχώρηση του ονόματος της αιτούσας ως «Σίντι» στη με αριθμό … τόμος …. έτος 1999 ληξιαρχική πράξη γέννησης της της ληξιάρχου του Δήμου Αθηναίων, δημιουργεί και θα συνεχίσει να δημιουργεί σοβαρές δυσκολίες στη μετέπειτα πορεία της, δεδομένου ότι θα προκαλείται σύγχυση για τα ατομικά στοιχεία της ταυτότητας της. Ενόψει των προαναφερόμενων και του προφανούς εννόμου συμφέροντος της αιτούσας, πρέπει η κρινόμενη αίτηση να γίνει δεκτή και να διορθωθεί η ως άνω αναφερόμενη ληξιαρχική πράξη γέννησης κατά τα διαλαμβανόμενα στο διατακτικό…»

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Δέχεται την αίτηση.

Βεβαιώνει με σκοπό τη διόρθωση της ληξιαρχικής πράξης γέννησης που συντάχθηκε για την αιτούσα από τη ληξίαρχο του ληξιαρχείου του Δήμου Αθηναίων και έλαβε αριθμό ... καταχωρούμενη στον τόμο ... του έτους 1999 των οικείων βιβλίων τη μεταβολή του ονόματος της αιτούσας από «Σίντι» στο ορθό «Χριστίνα».

Κρίθηκε αποφασίστηκε και δημοσιεύτηκε σε έκτακτη δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριο στην Αθήνα χωρίς να παρευρίσκεται η αιτούσα και η πληρεξούσια δικηγόρος της στις 23 Μαρτίου 2021…»

 


Στεφανία Σουλή
Δικηγόρος - Διαπιστευμένη Διαμεσολαβήτρια
https://stefaniasouli.gr/

Τρίτη, 30 Μαρτίου 2021

Άκυρη αποκλήρωση τέκνου

 


Παρατίθεται κατωτέρω απόσπασμα της υπ.αρ. 22/2019 απόφασης του Αρείου Πάγου, δημοσιευμένη στην Τράπεζα Νομικών Πληροφοριών του ΔΣΑ.  

«…Από τις διατάξεις των άρθρων 1825, 1839 και 1843 ΑΚ σαφώς προκύπτει ότι ο δικαιούμενος νόμιμη μοίρα τη λαμβάνει και εναντίον της θέλησης του διαθέτη, αλλ' ο τελευταίος, με διάταξη τελευταίας βουλήσεως, μπορεί να στερήσει το δικαιούχο της νόμιμης μοίρας του και μόνο για ορισμένους λόγους, οι οποίοι περιοριστικώς αναφέρονται στο νόμο (αποκλήρωση υπό στενή έννοια) και οι οποίοι πρέπει να υπάρχουν κατά το χρόνο που συντάσσεται η διαθήκη. Ειδικότερα ο διαθέτης μπορεί να αποκληρώσει τον κατιόντα του για τους λόγους που αναφέρονται στο άρθρο 1840 ΑΚ, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνεται (με αριθμό 3) και η περίπτωση που ο κατιών έγινε ένοχος κακουργήματος ή σοβαρού (βαρέος κατά το μεταγλωτισμένο αρχικό κείμενο του ΑΚ) πλημμελήματος με πρόθεση, κατά τον διαθέτη ή του συζύγου του. Δεν απαιτείται μεν και καταδίκη από το ποινικό δικαστήριο, αλλά το δικαστήριο που εξετάζει το λόγο της αποκλήρωσης, τον οποίο οφείλει να αποδείξει εκείνος που την επικαλείται, πρέπει να εξετάσει παρεμπιπτόντως την ύπαρξη των στοιχείων κακουργήματος ή πλημμελήματος. Με βάση την κρατούσα εκάστοτε ηθική και κοινωνική αντίληψη κρίνεται πότε το πλημμέλημα είναι "σοβαρό", το ζήτημα δε αν τα επικαλούμενα και δεκτά γενόμενα γεγονότα φέρουν ή μη χαρακτήρα "σοβαρού" πλημμελήματος, στην έννοια του οποίου εντάσσεται και η σκαιά ύβρη κατά του διαθέτη ή του συζύγου του, είναι νομικό (ΑΠ 1406/2012, ΑΠ 146/2009). Περαιτέρω, κατά το άρθρο 559 αριθ. 1 ΚΠολΔ, ιδρύεται λόγος αναίρεσης, αν παραβιάσθηκε κανόνας ουσιαστικού δικαίου. Τούτο συμβαίνει αν, για την εφαρμογή κανόνα ουσιαστικού δικαίου, το δικαστήριο απαίτησε περισσότερα στοιχεία ή αρκέσθηκε σε λιγότερα στοιχεία από εκείνα που απαιτεί ο νόμος, καθώς και αν το δικαστήριο προσέδωσε στον εφαρμοστέο κανόνα έννοια διαφορετική από την αληθινή. Στην περίπτωση που το δικαστήριο έκρινε κατ' ουσίαν την υπόθεση, η παραβίαση κανόνα ουσιαστικού δικαίου κρίνεται εν όψει των πραγματικών περιστατικών που ανελέγκτως δέχθηκε ότι αποδείχθηκαν το δικαστήριο της ουσίας και της υπαγωγής αυτών στο νόμο, ιδρύεται δε ο λόγος αυτός όταν το δικαστήριο εφάρμοσε το νόμο, παρότι τα πραγματικά περιστατικά που δέχθηκε ότι αποδείχθηκαν δεν ήσαν αρκετά για την εφαρμογή του ή δεν εφάρμοσε το νόμο, παρότι τα πραγματικά περιστατικά που δέχθηκε αρκούσαν για την εφαρμογή του, καθώς και όταν προέβη σε εσφαλμένη υπαγωγή των πραγματικών περιστατικών σε διάταξη, στο πραγματικό της οποίας αυτά δεν υπάγονται. Εξάλλου, κατά το άρθρο 559 αριθ. 19 ΚΠολΔ, ιδρύεται λόγος αναίρεσης και αν η απόφαση δεν έχει νόμιμη βάση και ιδίως δεν έχει καθόλου αιτιολογίες ή έχει αιτιολογίες αντιφατικές ή ανεπαρκείς σε ζήτημα που ασκεί ουσιώδη επίδραση στη έκβαση της δίκης. Κατά την έννοια της διάταξης αυτής, έλλειψη νόμιμης βάσης, λόγω ανεπαρκών ή αντιφατικών αιτιολογιών, υπάρχει, όταν από το αιτιολογικό της απόφασης, που συνιστά την ελάσσονα πρόταση του δικανικού συλλογισμού, δεν προκύπτουν κατά τρόπο πλήρη, σαφή και χωρίς αντιφάσεις, τα πραγματικά περιστατικά, τα οποία, σύμφωνα με το νόμο, είναι αναγκαία για την κρίση στη συγκεκριμένη περίπτωση ότι συντρέχουν οι όροι της διάταξης που εφαρμόσθηκε ή ότι δεν συντρέχουν οι όροι της εφαρμογής της. Ιδρύεται, δηλαδή, ο λόγος αυτός αναίρεσης, όταν από τις παραδοχές της απόφασης δημιουργούνται αμφιβολίες για το αν εφαρμόσθηκε ορθώς ή όχι ορισμένη ουσιαστική διάταξη νόμου. Αναφέρεται σε πλημμέλειες αναγόμενες στη διατύπωση του αποδεικτικού πορίσματος και δεν ιδρύεται όταν υπάρχουν ελλείψεις που ανάγονται στην εκτίμηση των αποδείξεων και ειδικότερα στην ανάλυση, στάθμιση και αξιολόγηση αυτών και στην αιτιολόγηση του πορίσματος που έχει εξαχθεί από αυτές, αρκεί τούτο να εκτίθεται πλήρως, σαφώς και χωρίς αντιφάσεις (ΟλΑΠ 24/1992). Οι παραπάνω από τις διατάξεις των αριθμών 1 και 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ λόγοι είναι δυνατόν να φέρονται ότι πλήττουν την προσβαλλομένη απόφαση γιατί παραβίασε ευθέως ή εκ πλαγίου κανόνα δικαίου, αλλά στην πραγματικότητα, υπό το πρόσχημα ότι κατά την εκτίμηση των αποδείξεων παραβιάστηκε κανόνας δικαίου, να πλήττουν την απόφαση κατά την εκτίμηση των αποδείξεων, οπότε οι λόγοι αναίρεσης θα απορριφθούν ως απαράδεκτοι, σύμφωνα με το άρθρο 561 παρ.1 ΚΠολΔ διότι πλήττουν την ανέλεγκτη, περί την εκτίμηση πραγματικών γεγονότων, ουσιαστική κρίση του δικαστηρίου. Στην προκειμένη περίπτωση, το Εφετείο, δέχθηκε, μετ' ανέλεγκτη εκτίμηση των αποδείξεων, τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: Ο …, πατέρας του ενάγοντος [αναιρεσίβλητου] και της πρώτης εναγομένης [αναιρεσείουσας], απεβίωσε στην Κω στις …. 2010 σε ηλικία 64 ετών, ο θάνατός του δε επήλθε από καρδιακή ανακοπή και καρκίνο του πνεύμονα, ασθένεια η οποία είχε διαγνωστεί το έτος 2009. Με την από 9-11-2009 μυστική διαθήκη του, η οποία κατατέθηκε ενώπιον της συμβολαιογράφου ….  με την υπ' αριθ. …/18-11-2009 πράξη της και δημοσιεύθηκε με τα υπ' αριθ. …/20-4-2010 πρακτικά δημόσιας συνεδρίασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Κω, ο …. εγκατέστησε ως μοναδική κληρονόμο στην περιουσία του τη θυγατέρα του (πρώτη εναγομένη) ….., ενώ αποκλήρωσε το γιό του ενάγοντα. Ειδικότερα, ο ως άνω διαθέτης αναφέρει στη διαθήκη του κατά λέξη τα ακόλουθα "....Την περιουσία μου την μεταβίβασα εν ζωή στην κόρη μου …..[αναιρεσείουσα] για λόγους ιδιαίτερου ηθικού καθήκοντος και ευπρέπειας σαν πατέρας προς την μοναδική μου κόρη, γιατί χωρίς την οικονομική και ηθική βοήθειά της και την καθημερινή νύχτα και μέρα αδιάκοπη προσωπική της φροντίδα και βοήθεια δεν ξέρω πώς θα αντιμετώπιζα τα παρακάτω που περιγράφω. Στον γυιό μου … [αναιρεσίβλητο] δεν αφήνω τίποτα παρά μόνο την ευχή μου και την συγχώρεσή μου γιατί: 1) Επανειλημμένα, κάθε φορά που με συναντούσε (για να μην πω ότι επεδίωκε να με συναντήσει) στο καφενείο όπου σύχναζα από το έτος 2005 μέχρι και πρόσφατα, με εξύβριζε με φράσεις ακατονόμαστες, υποτιμητικές και ανάρμοστες που με προσέβαλαν σαν πατέρα και σαν άνθρωπο. 2) Επανειλημμένα με κατήγγειλε στην πολεοδομία του Δήμου για αυθαίρετες κατασκευές και λειτουργία σνάκ μπάρ εντός ξενοδοχείου χωρίς άδεια, με αποτέλεσμα να κληθώ να καταβάλλω υπέρογκα πρόστιμα και αποζημιώσεις, να σφραγιστεί το σνάκ μπάρ του ξενοδοχείου και με τις ενέργειές του αυτές να κλονιστεί η οικονομική μου κατάσταση και η υγεία μου. 3) Εξ αιτίας των παραπάνω ενεργειών του μου υποβλήθηκαν μηνύσεις που με εξόντωσαν κυρίως ηθικά και κατά δεύτερο λόγο και οικονομικά. 4) Μου κατέθεσε αγωγή για να του επιστρέφω δήθεν χρήματα που μου έδωσε υπό μορφή εντόκων δανείων και με ταλαιπώρησε ξανά ηθικά και οικονομικά. 5) Δεν μου συμπαραστάθηκε ηθικά ή υλικά στην αρρώστια μου και παρόλο που φιλοξενείται στο σπίτι της μητέρας του στο δεύτερο όροφο της οικοδομής στην οδό ... όπου μένουμε και εμείς (οι γονείς και η αδελφή του) είναι σαν ξένος απέναντι μας, αν και περνά κάθε μέρα μπροστά από την πόρτα μας. Θέλει να αλλάξει το όνομά του για να μην έχει καμία σχέση με την οικογένειά μας, αλλά παρ' όλα αυτά μένει στο σπίτι μας, αν και έχει δικό του φτιάξει. Σαν πατέρας, όπως είπα και παραπάνω, τον συγχωρώ και ό,τι μου έχει κάνει και του εύχομαι να μην γνωρίσει ούτε ο εχθρός μου τις πίκρες που μου προκάλεσε, δεν μπορώ όμως να του αφήσω και τίποτα γιατί αυτά που ξόδεψα εξ αιτίας των ενεργειών του σε πρόστιμα και δικηγόρους, που αποδεικνύονται με τα έγγραφα που φυλάσσω, υπερβαίνουν τη νόμιμη μοίρα του, χωρίς να συνυπολογίσω την ανυπολόγιστη ηθική βλάβη που μου προκάλεσαν οι ενέργειές του, η οποία δεν μπορεί να αποτιμηθεί σε χρήμα και την επιδείνωση της υγείας μου, καθώς επίσης και αυτά που του προσέφερα όταν ήταν ελεύθερος, που δεν του έλλειψε τίποτα, είχε ό,τι ήθελε, όπως μηχανή, αυτοκίνητο κ.λ.π, αλλά και παντρεμένος. Εύχομαι να μπορέσει να καταλάβει κάποτε το τί μου έκανε και να μετανιώσει για την δική του ψυχική ηρεμία και γαλήνη". Με την ανωτέρω διάταξη της διαθήκης του ο διαθέτης, πατέρας του ενάγοντος, του στέρησε το δικαίωμα της νόμιμης μοίρας στην ακίνητη κληρονομιαία περιουσία του, για τους παραπάνω λόγους, που αναφέρει σ' αυτήν (διαθήκη). Κατ' αρχήν τα διαλαμβανόμενα στη διαθήκη με τους αριθμούς 2, 3, 4 περιστατικά δεν εμπίπτουν σε κανέναν από τους περιοριστικά αναφερόμενους στο άρθρο 1840 ΑΚ λόγους αποκλήρωσης. Τα μόνα περιστατικά που είναι δηλωτικά της επιλήψιμης συμπεριφοράς του ενάγοντος έναντι του διαθέτη πατέρα του είναι αυτά που αναφέρονται στους με αριθμούς 1 και 5 λόγους αποκλήρωσης, δηλαδή η σε βάρος του τελευταίου τέλεση του πλημμελήματος της εξύβρισης και η μη υλική (όχι ηθική) συμπαράσταση του ενάγοντος στην αρρώστια του, που θα μπορούσαν, υπό προϋποθέσεις, που οφείλει να επικαλεστεί ορισμένα και να αποδείξει η πρώτη εναγομένη, να υπαχθούν στην τέλεση "σοβαρού πλημμελήματος με πρόθεση κατά του διαθέτη" και της "κακόβουλης αθέτησης της εκ του νόμου υποχρέωσης διατροφής του διαθέτη" των περ. 3 και 4 του άρθρου 1840 ΑΚ. Σε σχέση με τους δύο αυτούς λόγους αποδεικνύονται, περαιτέρω, τα ακόλουθα: Οι σχέσεις του ενάγοντος με το διαθέτη πατέρα του υπήρξαν καλές μέχρι το έτος 2005, έκτοτε όμως επιδεινώθηκαν, όταν ο ενάγων πληροφορήθηκε την επικείμενη μεταβίβαση από το διαθέτη και τη σύζυγό του (δεύτερη εναγομένη και μητέρα του ενάγοντος) προς την πρώτη εναγομένη, ως γονική παροχή, ενός αγρού συνιδιοκτησίας των ανωτέρω κατά το 1/2 εξ αδιαιρέτου εκάστου, έκτασης 4.300 τ.μ. στη θέση "..." Δήμου …, η οποία έγινε κατ' αρχήν κατά το δικαίωμα της ψιλής κυριότητας με το υπ' αριθ. …./2007 συμβόλαιο της συμβολαιογράφου ….,  ολοκληρώθηκε δε με την υπ' αριθ. …/2009 δήλωση παραίτησης από το δικαίωμα επικαρπίας της ως άνω συμβολαιογράφου. Το εν λόγω, ακίνητο, που αποτελούσε το σημαντικότερο περιουσιακό στοιχείο του διαθέτη, περιγράφεται στο προαναφερόμενο συμβόλαιο ως περιέχον διώροφη οικοδομή, αποτελούμενη από υπόγειο βοηθητικό χώρο, ισόγειο όροφο και πρώτο όροφο. Στην πραγματικότητα όμως εντός του ακινήτου υπήρχαν δύο κτίρια με ισόγειο και πρώτο όροφο, αποτελούμενα το μεν ένα από δεκατρία διαμερίσματα προς ενοικίαση (γκαρσονιέρες), που είχε ανεγερθεί το έτος 1988, το δε άλλο από δεκατέσσερις γκαρσονιέρες, που είχε ανεγερθεί κατά τα έτη 1995 - 1996. Ο ενάγων, που εργάζεται από το 1992 στο Δήμο … ως υπάλληλος, προφανώς αισθανόμενος αδικημένος, προέβη σε καταγγελίες προς την Τεχνική Υπηρεσία του Δήμου …. (Τμήμα Πολεοδομίας) για αυθαίρετες κατασκευές εκ μέρους των γονέων του και αυθαίρετη εκμετάλλευση του ακινήτου (επιχείρηση ενοικιαζομένων δωματίων), με αποτέλεσμα, μετά από τους σχετικούς υπηρεσιακούς ελέγχους, να επιβληθεί στο διαθέτη συνολικό πρόστιμο 119.801,49 ευρώ. Εκτός αυτού, άσκησε κατά του διαθέτη, της μητέρας του και της αδελφής του την υπ' αριθ. κατάθ. …../2007 αγωγή (από την οποία αργότερα παραιτήθηκε), με την οποία, επικαλούμενος αξίωσή του από δάνειο ποσού 338.135 ευρώ προς το διαθέτη και τη μητέρα του, ζητούσε να διαρρηχθούν ως καταδολιευτικές οι αναφερόμενες εκεί μεταβιβάσεις ακινήτων εκ μέρους των ανωτέρω προς την αδελφή του πρώτη εναγομένη. Δημιουργήθηκαν δε και εντάσεις και φραστικά επεισόδια μεταξύ τους και ο ενάγων υπέβαλε κατά του διαθέτη εγκλήσεις για απειλή που δέχτηκε από τον τελευταίο στις 12-11-2006 και 12-11-2007. Δεν αποδείχθηκε όμως ότι ο ενάγων από το 2005 και μετά εξύβριζε τον διαθέτη πατέρα του "σκαιά", με τρόπο δηλαδή που να δικαιολογηθεί την αποκλήρωσή του. Ειδικότερα, ο διαθέτης στην από 9-11-2009 διαθήκη του, αν και δεν αναφέρει συγκεκριμένα εξυβριστικά περιστατικά, εν τούτοις προσδιορίζει τα πλαίσια του εξεταζόμενου λόγου αποκλήρωσης (του σοβαρού πλημμελήματος) ως προς τον χρόνο και τον τόπο αναφέροντας ότι ο ενάγων "επανειλημμένα, κάθε φορά που με συναντούσε (για να μην πω ότι επιδίωκε να με συναντήσει) στο καφενείο όπου σύχναζα από το έτος 2005 μέχρι και πρόσφατα, με εξύβριζε με φράσεις ακατονόμαστες, υποτιμητικές και ανάρμοστες που με προσέβαλαν σαν πατέρα και σαν άνθρωπο". Η εναγομένη στις προτάσεις της αναφέρει μόνο ένα περιστατικό, όταν, κατά τους ισχυρισμούς της, ο ενάγων τέλη Μαρτίου του 2009 συνάντησε στο δρόμο τον πατέρα του και του είπε, γνωρίζοντας ότι έπασχε από καρκίνο, "ακόμα ζεις ρε παλιόγερε; Δεν πας να ψοφήσεις επιτέλους;". Το περιστατικό αυτό επιβεβαιώνει ο εξετασθείς πρωτοδίκως στο ακροατήριο μάρτυράς της (σύζυγός της)...., ο οποίος όμως καταθέτει ότι συνέβη το καλοκαίρι του 2009, όταν ο ενάγων συνάντησε τυχαία τον πατέρα του έξω από το Δημαρχείο …. Ο τρόπος, με τον οποίο περιγράφεται από την πρώτη εναγομένη και το μάρτυρά της το, μεμονωμένο και μοναδικό σε διάστημα 5 περίπου ετών, όπως ο διαθέτης το ορίζει στη διαθήκη του, αυτό περιστατικό, δεν παρέχει πίστη στο Δικαστήριο ότι συνέβη, ούτε είναι ικανό να το οδηγήσει σε πλήρη δικανική πεποίθηση και σε αποδεικτικό πόρισμα για την αλήθεια του συγκεκριμένου λόγου αποκλήρωσης, αφενός μεν διότι, ως πολύ πρόσφατο με το χρόνο σύνταξης της διαθήκης, θα έπρεπε ο διαθέτης, έστω αυτό, να το αναφέρει στη διαθήκη του, αφετέρου δε διότι δεν εντάσσεται στο πλαίσιο, με το οποίο ο διαθέτης περιγράφει το λόγο της αποκλήρωσης. Σημειωτέον ότι ο ισχυρισμός της πρώτης εναγομένης ότι η οδός …, στον οποίο βρίσκεται το καφενείο, στο οποίο σύχναζε ο πατέρας της και όπου κατά τη διαθήκη πήγαινε ο ενάγων και τον εξύβριζε, με το Δημαρχείο …, όπου κατ' αυτήν συνέβη το περιστατικό που επικαλείται, απέχουν μόλις ένα δρόμο, δεν αποδεικνύεται..... Ενώ δε ο ενάγων και οι μάρτυρές του επικαλούνται δήλωση του ιδιοκτήτη του καφενείου … . ότι ουδέποτε ο ενάγων πήγε και εξύβρισε τον πατέρα του στο καφενείο του, η πρώτη εναγομένη ούτε επικαλείται ούτε αποδεικνύει έστω ένα τέτοιο περιστατικό που συνέβη από το 2005 έως και το χρόνο σύνταξης της διαθήκης. Αναφορικά δε με το δεύτερο λόγο αποκλήρωσης, ότι ο ενάγων δεν συμπαραστάθηκε υλικά στον πατέρα του κατά την αρρώστια του, τον οποίο είχε επικαλεστεί πρωτοδίκως με τις προτάσεις της η πρώτη εναγομένη και επαναφέρει, μη εξετασθέντα πρωτοδίκως, με τις προτάσεις της ενώπιον του Δικαστηρίου τούτου προς απόκρουση της έφεσης (άρθρο 527 ΚΠολΔ), δεν αποδεικνύεται .... Κατόπιν αυτών, εφόσον δεν αποδεικνύεται η ύπαρξη των λόγων της αποκλήρωσης κατά τον χρόνο της σύνταξης της διαθήκης (9-11-2009), η αποκλήρωση του ενάγοντος είναι άκυρη". Ακολούθως δέχθηκε την έφεση κατ' ουσίαν ως προς την αναιρεσείουσα-εναγομένη και, εξαφανίζοντας την πρωτόδικη απόφαση, δέχθηκε την αγωγή του αναιρεσείοντος, αναγνώρισε τόσο ότι είναι άκυρη η κατά τα ανωτέρω γενόμενη αποκλήρωση του ενάγοντος, όσο και το κληρονομικό δικαίωμα της νόμιμης μοίρας του τελευταίου επί της κληρονομίας του κληρονομούμενου πατέρα του. 'Ετσι που έκρινε το Εφετείο, δεν παραβίασε, σύμφωνα με τα εκτιθέμενα στη μείζονα σκέψη, τις προαναφερόμενες διατάξεις ουσιαστικού δικαίου, επί πλέον δε διέλαβε πλήρεις, σαφείς και χωρίς αντιφάσεις αιτιολογίες που στηρίζουν το αποδεικτικό του πόρισμα ως προς την κατ' ουσίαν απόρριψη του αγωγικού ισχυρισμού που αφορά την οπουδήποτε και καθ' οιονδήποτε τρόπο εξύβριση του διαθέτη … από τον αναιρεσίβλητο, αμφότεροι δε οι τ' αντίθετα υποστηρίζοντες, αναρίθμητοι, λόγοι αναίρεσης από τους αριθμούς 1 και 19 του άρθρου 559 ΚΠολΔ είναι αβάσιμοι. Οι ίδιοι λόγοι, κατά το μέρος που με αυτούς οι αναιρεσείοντες προβάλλουν αιτιάσεις για την εκτίμηση των πραγματικών περιστατικών, για τον συσχετισμό και την ανάλυση των αποδείξεων, καθώς και για την επάρκεια και πειστικότητα των επιχειρημάτων, με βάση τα οποία το δευτεροβάθμιο Δικαστήριο κατέληξε στο αποδεικτικό του πόρισμα, είναι απαράδεκτοι, διότι πλήττουν την αναιρετικά ανέλεγκτη, κατά την εκτίμηση των αποδείξεων και περί την αποδοχή πραγματικών περιστατικών, κρίση του δικαστηρίου της ουσίας.

Κατ' ακολουθία των ανωτέρω πρέπει ν' απορριφθεί η αίτηση αναίρεσης, να διαταχθεί η εισαγωγή του κατατεθέντος παραβόλου στο δημόσιο ταμείο (άρθρου 495 παρ. 4 ΚΠολΔ) και να καταδικασθεί οι αναιρεσείουσα στην αναφερόμενη στο διατακτικό δικαστική δαπάνη του αναιρεσίβλητου, κατά το νόμιμο αίτημά του (άρθρα 176, 183, 191 παρ. 2 ΚΠολΔ)…»

 



Στεφανία Σουλή
Δικηγόρος - Διαπιστευμένη Διαμεσολαβήτρια
https://stefaniasouli.gr/


Δευτέρα, 29 Μαρτίου 2021

Γονική αποξένωση και προσβολή προσωπικότητας.


Παρατίθεται κατωτέρω απόσπασμα της υπ.αρ. 124/2021 απόφασης του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, δημοσιευμένη στην Τράπεζα Νομικών Πληροφοριών του ΔΣΑ. 


"...I. Σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 57 ΑΚ, όποιος προσβάλλεται παράνομα στην προσωπικότητα του έχει δικαίωμα να απαιτήσει να αρθεί η προσβολή και να μην επαναληφθεί στο μέλλον, κατά δε τη διάταξη του άρθρου 59 ΑΚ στις περιπτώσεις των δύο προηγουμένων άρθρων (στα οποία περιλαμβάνεται και το άρθρο 57) το δικαστήριο με την απόφαση του, ύστερα από αίτηση αυτού που έχει προσβληθεί και αφού λάβει υπόψη το είδος της προσβολής, μπορεί επιπλέον να καταδικάσει τον υπαίτιο να ικανοποιήσει την ηθική βλάβη αυτού που είχε προσβληθεί. Η ικανοποίηση συνιστάται σε πληρωμή χρηματικού ποσού, σε δημοσίευμα ή σε οτιδήποτε επιβάλλεται από τις περιστάσεις. Με τις ανωτέρω διατάξεις προστατεύεται το δικαίωμα της προσωπικότητας, το οποίο αποτελεί πλέγμα αγαθών που συνθέτουν την υπόσταση του προσώπου, με το οποίο είναι αναπόσπαστα συνδεδεμένο, στα προστατευόμενα δε σύμφωνα με τις εν λόγω διατάξεις αγαθά εντάσσονται και η τιμή και η υπόληψη του φυσικού προσώπου, η ψυχική υγεία και ο συναισθηματικός κόσμος του ανθρώπου, καθώς και η ελευθερία και ειδικότερα η ελευθερία για ανάπτυξη της προσωπικότητας του ανθρώπου, η οποία αναφέρεται και στις σχέσεις αυτού προς τους άλλους ανθρώπους. Η κατά τα άνω παρεχόμενη προστασία του δικαιώματος της προσωπικότητας περιλαμβάνει θετικώς μεν τη δυνατότητα του ατόμου να μετέρχεται όλες τις εξουσίες που περικλείονται στο άνω δικαίωμα και να απολαμβάνει όλων των αγαθών που το δικαίωμα αυτό διασφαλίζει, αρνητικώς δε τη δυνατότητα του ατόμου να αποκρούει κάθε παράνομη προσβολή του εν λόγω δικαιώματος και να αξιώνει υπό τις ανωτέρω προϋποθέσεις και αποκατάσταση της ηθικής βλάβης με καταβολή χρηματικής ικανοποίησης. Προϋποθέσεις για την εφαρμογή των ανωτέρω διατάξεων των άρθρων 57 και 59 ΑΚ είναι η προσβολή του δικαιώματος της προσωπικότητας και η προσβολή αυτή να είναι παράνομη, οπότε ο προσβαλλόμενος δικαιούται να απαιτήσει την άρση της προσβολής και την παράλειψη της στο μέλλον, χωρίς τη συνδρομή υπαιτιότητας (αντικειμενική ευθύνη), ενώ για την επιδίκαση χρηματικής ικανοποίησης απαιτείται και υπαιτιότητα εκείνου από τον οποίο προέρχεται η προσβολή. Για την επιδίκαση δε χρηματικής ικανοποίησης κατά το άρθρο 59 ΑΚ απαιτείται η προκαλούμενη από την παράνομη προσβολή ηθική βλάβη να είναι σημαντική (ΕφΠειρ 716/2006 ΙΣΟΚΡΑΤΗΣ, Γεωργιάδη - Σταθόπουλου Αστ. Κωδ, υπ' άρθρο 59, αριθμ. 8), ενώ το άρθρο 59 ΑΚ δεν κάνει αποκλειστικά, λόγο για χρηματική ικανοποίηση της ηθικής βλάβης, καθόσον είναι αποδεκτά και άλλα μέσα που έχουν τη δύναμη να εξαλείψουν την ηθική βλάβη του προσβληθέντος (ορ. και Φουντεδάκη, σε Απ. Γεωργιάδη, ΣΕΑΚ, τ. I, υπ' άρθρο 59, αριθμ. 24, 25). Παράνομη είναι η προσβολή η οποία γίνεται χωρίς δικαίωμα ή κατ' ενάσκηση μεν δικαιώματος, το οποίο όμως είτε είναι, από άποψη έννομης τάξεως, μικρότερης σπουδαιότητας, είτε ασκείται υπό περιστάσεις καθιστώσες την άσκηση αυτού καταχρηστική σύμφωνα με το άρθρο 281 ΑΚ (ΕφΠειρ 716/2006 ΙΣΟΚΡΑΤΗΣ). Τέλος, από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 57 έως 60, 297, 298, 299, 914, 932 ΑΚ και 947§1 ΚΠολΔ προκύπτει ότι η επί παραλείψει αγωγή που προβλέπουν οι διατάξεις των άρθρων 57 - 60 ΑΚ, μπορεί να εγερθεί, στην περίπτωση κατά την οποία, κατά τα εκτεθέντα, προσβάλλεται η προσωπικότητα του ανθρώπου, σωρευτικά με τις λοιπές περί αποζημιώσεως και χρηματικής ικανοποίησης αξιώσεις, υπό την προϋπόθεση ότι, είτε εχώρησε ήδη προσβολή, είτε και ανεξάρτητα από προηγούμενη προσβολή, εφ' όσον υφίσταται βάσιμη απειλή επικείμενης προσβολής (Απ. Γεωργιάδης, Γενικές Αρχές Αστικού Δικαίου, 2Π εκδ., §12 αριθμ. 22, Φουντεδάκη σε Απ. Γεωργιάδη ΣΕΑΚ, τ. I, υπ' άρθρο 57, αριθμ. 38).

 

II. Περαιτέρω, από τις διατάξεις των άρθρων 1510, 1511, 1518, 1520 ΑΚ προκύπτει ότι σκοπός του απολύτως προσωπικού δικαιώματος και καθήκοντος επικοινωνίας μεταξύ γονέα και τέκνου είναι η διατήρηση του ψυχικού τους δεσμού και η δυνατότητα άμεσης γνώσης από το γονέα, με τον οποίο δεν διαμένει το τέκνο, για την ανάπτυξη της προσωπικότητας, την πνευματική ανάπτυξη και την παρακολούθηση της εν γένει κατάστασης αυτού. Η άσκηση δε της επικοινωνίας μεταξύ γονέα και τέκνου που απορρέει από το φυσικό δεσμό αίματος αυτών, ως αμοιβαία έκφραση αισθημάτων αγάπης, συμπάθειας, ενδιαφέροντος και στοργής, αμβλύνει τις δυσμενείς συνέπειες της ανώμαλης εξέλιξης της έγγαμης συμβίωσης και συντελεί στην πνευματική και ηθική ανάπτυξη, τη συναισθηματική ολοκλήρωση και ψυχική ισορροπία και των δύο, αποβλέποντας ιδίως στο καλώς εννοούμενο συμφέρον του τέκνου. Τυχόν δε αδικαιολόγητη παρεμπόδιση της επικοινωνίας συνιστά ενδεχομένως καταχρηστική άσκηση της γονικής μέριμνας, με τις συνέπειες των άρθρων 1532-1533 ΑΚ ή στοιχειοθετεί μεταβολή των συνθηκών ικανή να προκαλέσει, σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 1536 ΑΚ, μεταρρύθμιση της σχετικής δικαστικής απόφασης. Στα πλαίσια αυτά οι γονείς πρέπει να αποφεύγουν κάθε ενέργεια που δεν ανταποκρίνεται στο πραγματικό συμφέρον του τέκνου και να μεριμνούν, ώστε αυτό να παραμείνει αλώβητο, εκτός του πεδίου των προσωπικών τους εντάσεων. Πολύ περισσότερο ο ασκών τη γονική μέριμνα, στη θετική συνδρομή του οποίου απόκειται η ουσιαστική πραγματοποίηση της επικοινωνίας, υποχρεούται να απέχει από κάθε ενέργεια, που μπορεί άμεσα ή έμμεσα να οδηγήσει στην παρεμπόδιση της, και οι δύο δε οφείλουν αμοιβαίο σεβασμό και συνεργασία μεταξύ τους, προκειμένου να μη θίγονται με τη συμπεριφορά του καθενός από αυτούς τα δικαιώματα του άλλου (ΕφΘεσ 1324/2001 ΝΟΜΟΣ). Η παρεμπόδιση, δε, της επικοινωνίας του γονέα με το τέκνο θα μπορεί κατά περίπτωση να εκτιμηθεί και ως προσβολή της προσωπικότητας του πρώτου (ορ. Λαδογιάννη σε Απ. Γεωργιάδη ΣΕΑΚ, υπ' άρθρο 1520 αριθμ. 11 με τις εκεί παραπομπές), καθόσον η επικοινωνία του γονέα με το τέκνο του ασκεί ευεργετική επίδραση στο συναισθηματικό του κόσμο, ο οποίος κατά τα αναλυόμενα στην πρώτη νομική σκέψη της παρούσας αποτελεί στοιχείο της προσωπικότητας του ατόμου, έτσι ώστε η παρεμπόδιση της ασκήσεως του δικαιώματος αυτού να συνιστά προσβολή του απόλυτου δικαιώματος στην προσωπικότητα, η οποία γεννά αξίωση άρσης της προσβολής και παράλειψης της στο μέλλον καθώς και χρηματικής ικανοποίησης λόγω ηθικής βλάβης κατά τα προεκτεθέντα (πρβλ. ΜΠρΘεσ 8513/2018 ΝΟΜΟΣ για το δικαίωμα επικοινωνίας του γονέα με ενήλικο τέκνο του).

 

Στην προκειμένη περίπτωση, ο ενάγων, με την υπό κρίση αγωγή του εκθέτει ότι με την εναγόμενη - πρώην σύζυγο του και από το μεταξύ τους ήδη λυθέντα αμετακλήτως γάμο έχουν αποκτήσει ένα τέκνο, τον ..., γεννηθέντα την ….2015. Ότι με την υπ' αριθμ. 700/2018 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών ανατέθηκε η επιμέλεια του ως άνω ανήλικου τέκνου στη νυν εναγόμενη - μητέρα του και ρυθμίσθηκε η επικοινωνία του ενάγοντος με αυτό κατά τον αναφερόμενο τρόπο, ληφθέντων υπ' όψιν και των ιδιαιτεροτήτων της εργασίας του ως ναυτικού και της εξ αυτής απουσίας του για μεγάλα χρονικά διαστήματα. Ότι η εναγόμενη επί μήνες παραβιάζει συστηματικά την επικοινωνία του με το ανήλικο τέκνο τους, με αποτέλεσμα ο ενάγων να έχει πλέον απωλέσει κάθε επαφή μαζί του, καθώς τελευταία φορά συνάντησε τον υιό του την 10η Ιουλίου 2018, ενώ δεν μπορεί ούτε τηλεφωνικά να επικοινωνήσει μαζί του. Ότι για το λόγο αυτό έχει υποβάλει εναντίον της εναγομένης τις αναφερόμενες μηνύσεις για παρεμπόδιση επικοινωνίας με το ανήλικο τέκνο τους και έχει διαμαρτυρηθεί και με την κοινοποίηση εξωδίκου. Ότι ειδικότερα η εναγόμενη έχει αδικαιολόγητα παρεμποδίσει την επικοινωνία του με τον υιό του καθημερινά από την 10η.07.2018 έως την 27η.07.2018, την 20η.08.2018, την 3η.11.2018, την 5η.11.2018 και την 14η.1.2018, δηλαδή εντός χρονικού διαστήματος πέντε (5) μηνών παρεμπόδισε την επικοινωνία πατέρα - τέκνου είκοσι μία (21) φορές και επί πλέον παρεμπόδισε την επικοινωνία με βιντεοκλήση την 6η.12.2018, ημέρα της ονομαστικής εορτής του τέκνου (22η φορά). Ότι το δικαίωμα προσωπικής επικοινωνίας του γονέα με το τέκνο που δεν διαμένει μαζί του είναι δικαίωμα λειτουργικό του γονέα, δηλαδή οικογενειακό δικαίωμα, αλλά ταυτόχρονα και δικαίωμα που απορρέει από την προσωπικότητα του γονέα, θεμελιούμενο στο άρθρο 1520 § 1 ΑΚ, το οποίο αποτελεί εξειδίκευση του άρθρου 5 § 1 του Συντάγματος για την ελεύθερη ανάπτυξη της προσωπικότητας και επομένως η εναγόμενη με την αδικαιολόγητη παρεμπόδιση της επικοινωνίας του με τον υιό του και μάλιστα είκοσι δύο (22) φορές προσέβαλε παράνομα και υπαίτια την προσωπικότητα του. Σύμφωνα με το ιστορικό αυτό, ζητεί να υποχρεωθεί η εναγόμενη να άρει την προσβολή της προσωπικότητας του και να την παραλείπει στο μέλλον, ήτοι να υποχρεωθεί να επιτρέπει ανεμπόδιστα την επικοινωνία του με τον υιό τους … σύμφωνα με το διατακτικό της υπ' αριθμ. 700/2018 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών, και επίσης ζητεί να υποχρεωθεί η εναγόμενη να του καταβάλει ως χρηματική ικανοποίηση για την αποκατάσταση της ηθικής του βλάβης, νομιμοτόκως από την επομένη της επίδοσης της αγωγής και μέχρι την πλήρη εξόφληση, το ποσό των 22.000 ευρώ, ήτοι το ποσό των 1.000 ευρώ για κάθε μία από τις 22 παραβιάσεις της επικοινωνίας του με τον υιό τους, το οποίο είναι εύλογο και δίκαιο, λαμβανομένης υπ' όψιν της συχνότητας των προσβολών που τελούνται καθ' υποτροπή από την εναγόμενη, της μεγάλης χρονικής διάρκειας τους που καλύπτει χρονικό διάστημα πέντε (5) μηνών και των αναφερόμενων οικονομικών δυνατοτήτων της εναγομένης. Τέλος, ζητεί να κηρυχθεί η εκδοθησόμενη απόφαση προσωρινά εκτελεστή, δεδομένου του συνεχούς χαρακτήρα των παραβιάσεων της επικοινωνίας, ώστε να λειτουργήσει και άμεσα κυρωτικά για την αποτροπή νέων παραβιάσεων στο μέλλον, καθώς και να επιβληθούν τα δικαστικά του έξοδα σε βάρος της εναγομένης.

 

Με τέτοιο περιεχόμενο και αίτημα, η υπό κρίση αγωγή αρμόδια και παραδεκτά εισάγεται προς συζήτηση ενώπιον του παρόντος Δικαστηρίου, το οποίο είναι καθ' ύλην και κατά τόπον αρμόδιο για την εκδίκαση της (άρθρα 18, 22, 31 §2 ΚΠολΔ), κατά την προκείμενη τακτική διαδικασία. Η αγωγή είναι επαρκώς ορισμένη, απορριπτόμενων των περί του αντιθέτου αιτιάσεων της εναγομένης, καθώς αυτές αφορούν την ουσία της υπόθεσης. Περαιτέρω και σύμφωνα και με τα εκτιθέμενα στις μείζονες σκέψεις της παρούσας η αγωγή είναι και νόμιμη, στηριζόμενη στις διατάξεις των άρθρων 57, 59, 299, 340, 346, 914, 932, 1520 ΑΚ και 176, 907, 908 § 1 εδ. δ' ΚΠολΔ, απορριπτόμενων και πάλι των σχετικών αντιρρήσεων της εναγομένης, καθόσον κατά τα εκτιθέμενα στο αγωγικό δικόγραφο η εκ μέρους της εναγομένης παρεμπόδιση της επικοινωνίας πατέρα - τέκνου είναι συστηματική και επαναλαμβανόμενη, οπότε οι σχετικοί ισχυρισμοί, αληθείς υποτιθέμενοι, θεμελιώνουν το πραγματικό εφαρμογής των διατάξεων των άρθρων 57, 59 ΑΚ. Σημειωτέον ότι το αίτημα περί παράλειψης ορισμένης συμπεριφοράς στο μέλλον είναι νόμιμο, διότι από τις εκτιθέμενες στην αγωγή επανειλημμένες και πολυάριθμες (22) παραβιάσεις του δικαιώματος επικοινωνίας πατέρα - τέκνου συνάγεται ότι υφίσταται και κίνδυνος επικείμενης προσβολής στο μέλλον. Πρέπει, επομένως, η υπό κρίση αγωγή να ερευνηθεί περαιτέρω και ως προς την ουσιαστική της βασιμότητα, δεδομένου ότι έχει καταβληθεί από τον ενάγοντα το απαιτούμενο νόμιμο τέλος δικαστικού ενσήμου με τις υπέρ τρίτων προσαυξήσεις (σχετικό το προσκομιζόμενο ηλεκτρονικό παράβολο της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων, σε συνδυασμό με την από ….2019 βεβαίωση πληρωμής).

 

Από τις υπ' αριθμ. ./18.03.2019, ./18.03.2019 και ./18.03.2019 ένορκες βεβαιώσεις των μαρτύρων ..., ... και της ..., αντίστοιχα, ενώπιον της συμβολαιογράφου Αθηνών ..., τις οποίες επικαλείται και προσκομίζει ο ενάγων και την υπ' αριθμ. ./15.03.2019 ένορκη βεβαίωση της μάρτυρος ... ενώπιον της Ειρηνοδίκη Αμαρουσίου που επικαλείται και προσκομίζει η εναγόμενη, ένορκες που όλες ελήφθησαν μετά από νόμιμη και εμπρόθεσμη κλήτευση της αντίδικης πλευράς (άρθρο 422 ΚΠολΔ), από όλα τα έγγραφα που οι διάδικοι νόμιμα επικαλούνται και προσκομίζουν, χωρίς όμως να λαμβάνεται υπ' όψιν η επικαλούμενη και προσκομιζόμενη από τον ενάγοντα από 3.04.2019 δήλωση του …, η οποία αποτελεί ανεπίτρεπτο αποδεικτικό μέσο, διότι όπως προκύπτει από το περιεχόμενο της σε συνδυασμό και με το χρόνο που δόθηκε έγινε επίτηδες για να χρησιμοποιηθεί στην προκείμενη δίκη (ΟλΑΠ 8/1987 ΝΟΜΟΣ, ΑΠ 1772/2014 ΙΣΟΚΡΑΤΗΣ, ΑΠ 394/2012, ΑΠ 311/2012, ΑΠ 667/2009, ΑΠ 100/2007, ΑΠ 109/2004, ΑΠ 431/2002 ΝΟΜΟΣ), από την αποτελούσα (κατ' άρθρο 352§1 ΚΠολΔ) πλήρη απόδειξη δικαστική ομολογία της εναγομένης που περιλαμβάνεται στις προτάσεις της και αναφέρεται ειδικότερα παρακάτω, από τα δικαστικά τεκμήρια που συνάγονται από την προσκομιζόμενη με επίκληση από αμφότερες τις διάδικες πλευρές υπ' αριθμ. 700/2018 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών (εκδοθείσα κατά την εκούσια δικαιοδοσία), καθώς και από τα διδάγματα της κοινής πείρας, αποδεικνύονται τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: Οι διάδικοι είναι πρώην σύζυγοι, καθόσον ο μεταξύ τους γάμος, τελεσθείς την … .2014, έχει λυθεί αμετάκλητα με συναινετικό διαζύγιο, δυνάμει της υπ' αριθμ. 700/2018 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών. Από το γάμο τους αυτό οι διάδικοι έχουν αποκτήσει ένα τέκνο, τον ..., γεννηθέντα την …2015. Με την ως άνω 700/2018 απόφαση επικυρώθηκε η από 26.09.2017 έγγραφη συμφωνία των διαδίκων και ανατέθηκε η επιμέλεια του ως άνω ανήλικου τέκνου στη νυν εναγόμενη - μητέρα του, καθορίσθηκε η μηνιαία διατροφή που οφείλει ο νυν ενάγων να καταβάλει για λογαριασμό του ανήλικου τέκνου (450 ευρώ κατά τα χρονικά διαστήματα που θα είναι άνεργος και 500 ευρώ κατά τα χρονικά διαστήματα που θα εργάζεται) και ρυθμίσθηκε η επικοινωνία του νυν ενάγοντος - πατέρα με το ανήλικο τέκνο με τον ακόλουθο τρόπο, με δεδομένο ότι αυτός εργάζεται ως ναυτικός (πλοίαρχος), με αποτέλεσμα να ταξιδεύει συνεχώς κατά μεγάλα χρονικά διαστήματα στη διάρκεια του έτους: «Η επικοινωνία του πατέρα με το τέκνο θα γίνεται ελεύθερα οποτεδήποτε. Όταν ο πρώτος συμβαλλόμενος θα βρίσκεται στην Αθήνα θα παραλαμβάνει και παραδίδει το τέκνο στην κατοικία της μητέρας του στην οδό ... στην Κηφισιά, ή στην εξοχική της κατοικία στον Ωρωπό. Όταν ο πατέρας θα βρίσκεται σε υπηρεσία, η επικοινωνία θα γίνεται τηλεφωνικά, ή με βιντεοκλήση (skype) ή άλλο παρεμφερή τρόπο. Ο πατέρας επίσης θα επικοινωνεί με το τέκνο τα Χριστούγεννα επτά ημέρες εναλλάξ το ένα έτος, αρχής γενομένης από το 2017, από 24/12 ώρα 10.00 έως 30/12 ώρα 18.00 και το άλλο από 31/12 ώρα 10.00 έως 6/1 ώρα 18.00, το Πάσχα επτά ημέρες εναλλάξ, αρχής γενομένης από το 2018, το ένα έτος από Μεγάλη Δευτέρα ώρα 10.00 έως Κυριακή του Πάσχα ώρα 18.00 και το άλλο από Δευτέρα του Πάσχα ώρα 10.00 έως Κυριακή του Θωμά ώρα 18.00. Θα επικοινωνεί επίσης τριάντα ημέρες το καλοκαίρι, που θα προσδιορίζονται με συμφωνία των γονέων. Κατά τα χρονικά αυτά διαστήματα η μητέρα δικαιούται να επικοινωνεί με το τέκνο καθημερινά με βιντεοκλήση ή τηλεφωνικά. Στις δύο ονομαστικές εορτές και τα γενέθλια του τέκνου, ο πρώτος συμβαλλόμενος, θα παραλαμβάνει το τέκνο για τέσσερις (4) ώρες κατόπιν συνεννοήσεως με τη μητέρα». Εντούτοις η τελευταία φορά που ο ενάγων επικοινώνησε δια ζώσης με τον ανήλικο υιό του ήταν η 9η Ιουλίου 2018 (ως και η εναγόμενη ομολογεί στις προτάσεις της, σελίδα 13, σειρές 8η επ.), ενώ δεν μπορεί ούτε τηλεφωνικά να επικοινωνήσει μαζί του. Για το λόγο αυτό ο ενάγων την 16η.07.2018 υπέβαλε μήνυση στο Α.Τ. Ωρωπού κατά της εναγομένης για παραβίαση της ως άνω 700/2018 δικαστικής απόφασης λόγω παρεμπόδισης της επικοινωνίας του με το τέκνο τους κατά το χρονικό διάστημα από 10.7.2018 έως 16.7.2018, στην οποία ανέφερε ότι η εναγόμενη, προκειμένου να μην έχει η ίδια καμία επαφή μαζί του, έχει αναθέσει την παράδοση του τέκνου στον πατέρα της ... και ότι ο τελευταίος κάθε φορά προβάλλει εμπόδια στην επικοινωνία, ισχυριζόμενος ότι το τέκνο δεν είναι έτοιμο να δεχτεί τον πατέρα του και ότι πρέπει αυτός να επισκεφτεί παιδοψυχολόγο, επιπλέον, δε, σε κάθε προσωπική επικοινωνία του ενάγοντος με το τέκνο παρευρίσκεται και ο ως άνω εκ μητρικής γραμμής παππούς, ο οποίος επηρεάζει το τέκνο να μην θέλει την παρουσία του πατέρα του. Για το ίδιο αδίκημα ο ενάγων υπέβαλε κατά της εναγομένης και δεύτερη μήνυση την 23η.07.2018 στο Α.Τ. Κηφισιάς, εκθέτοντας ότι εξακολουθούσε να μην έχει καμία επαφή με τον ανήλικο υιό του, παρά το ότι καθημερινά κατά το χρονικό διάστημα από 10.07.2018 έως 23.07.2018 πραγματοποιούσε κλήσεις και βιντεοκλήσεις προς την τηλεφωνική σύνδεση κινητής τηλεφωνίας με αριθμό ..., καθόσον το εν λόγω τηλέφωνο είναι μόνιμα κλειστό, ενώ την 23η.07.2017 μετέβη στην οικία της εναγομένης στην Κηφισιά στην οδό ... αλλά δεν βρήκε κανέναν. Την 26η.07.2018 η εναγόμενη επέδωσε στον ενάγοντα την από 21.07.2018 εξώδικη απάντηση - διαμαρτυρία - πρόσκληση και δήλωση, με την οποία εξέθετε ότι ο ηλικίας τότε δυόμιση (2,5) ετών υιός τους εξέφραζε αρνητικότητα προς το πρόσωπο του ενάγοντος - πατέρα του και κάθε φορά που ο τελευταίος ήθελε να επικοινωνήσει μαζί του το τέκνο αντιδρούσε πολύ έντονα και εξέφραζε δυσφορία, με αποτέλεσμα να αναγκάζεται είτε η ίδια είτε ο πατέρας της να παρευρίσκονται κατά την άσκηση του δικαιώματος επικοινωνίας ώστε να μετριάζουν την άρνηση του τέκνου προς τον ενάγοντα και να φροντίζουν να είναι πιο δεκτικό απέναντι του. Ανέφερε επίσης η εναγόμενη στο ως άνω εξώδικο της ότι είχε απευθυνθεί σε παιδοψυχολόγο προκειμένου να τον συμβουλευτεί για την αντιμετώπιση του τέκνου στη μεταβατική περίοδο του διαζυγίου, η οποία τη συμβούλευσε να μην πιέζει το τέκνο να επικοινωνήσει με τον πατέρα του εφόσον αυτό δεν το επιθυμεί, ενώ ταυτόχρονα καλούσε τον ενάγοντα να απευθυνθεί και ο ίδιος σε κάποιον ειδικό για να του δώσει τις κατευθυντήριες γραμμές ούτως ώστε η επικοινωνία του με το τέκνο να γίνεται με ομαλό τρόπο και με πλήρη αποδοχή από το ίδιο. Ο ενάγων απάντησε με την από 6.08.2018 εξώδικη απάντηση - διαμαρτυρία - πρόσκληση - δήλωση του, επιδοθείσα στην εναγόμενη την 7η.08.2018, με την οποία ισχυριζόταν ότι την όποια αρνητική διάθεση του τέκνου απέναντι του, την οποία ο ίδιος αρνείτο, την καλλιεργούσε η εναγόμενη - μητέρα του και ο πατέρας αυτής, ..., παραπονιόταν για την αδυναμία επικοινωνίας στο ως άνω κινητό τηλέφωνο με αριθμό ... και τέλος καλούσε την εναγόμενη να αποκαταστήσει την ρυθμισμένη δια της υπ' αριθμ. 700/2018 απόφασης τηλεφωνική και διά ζώσης επικοινωνία του με το ανήλικο τέκνο. Την 10η.08.2018 ο ενάγων κατέθεσε στο Α.Τ. Ωρωπού την από 30.7.2018 εισαγγελική παραγγελία, βάσει της οποίας έγιναν συστάσεις στην εναγόμενη (σχετικό το από 10.08.2018 απόσπασμα από το βιβλίο αδικημάτων και συμβάντων του Α.Τ. Ωρωπού). Εν συνεχεία, την 25η.08.2018, ο ενάγων υπέβαλε στο Α.Τ. Κίσσαμου Χανίων Κρήτης και πάλι μήνυση κατά της εναγομένης για παραβίαση της υπ' αριθμ. 700/2018 δικαστικής απόφασης και παρεμπόδιση της επικοινωνίας με τον υιό του και για άρνηση ανταπόκρισης στις καθημερινές κλήσεις και βιντεοκλήσεις του προς το ως άνω κινητό τηλέφωνο με αριθμό ... κατά το χρονικό διάστημα από 10.07.2018 έως 25.08.2018. Την 3η.11.2018 ο ενάγων υπέβαλε μήνυση στο Α.Τ. Κηφισιάς κατά της εναγομένης για παρεμπόδιση της επικοινωνίας του με τον υιό τους την 1η.11.2018, διότι την ημέρα εκείνη, κατόπιν τηλεφωνικής επικοινωνίας της εναγομένης με τη μητέρα του ενάγοντος ... ζητήθηκε να γίνει συνάντηση στο εμπορικό κέντρο «.», παρουσία και της μητέρας και της αδελφής του ενάγοντος και η εναγόμενη εμφανίστηκε χωρίς το ανήλικο τέκνο. Την 5η.11.2018, παραμονή των γενεθλίων του τέκνου και περί ώρα 10 π.μ. ο ενάγων προσήλθε έξωθεν της οικίας της εναγομένης στην Κηφισιά για να παραλάβει το τέκνο για τέσσερις (4) ώρες, πλην όμως η εναγομένη δεν εμφανίσθηκε, ενώ ουδείς αποκρίθηκε όταν οι κληθέντες από τον ενάγοντα αστυνομικοί χτύπησαν το κουδούνι της οικίας της εναγομένης (σχετικό το από 5.11.2018 απόσπασμα ημερήσιου δελτίου οχήματος του υπ' αριθμ. ΕΑ-.). Την 14η.11.2018 ο ενάγων επισκέφθηκε τον παιδικό σταθμό ... στην οδό … στην Κηφισιά, όπου φοιτά το τέκνο, προκειμένου να το συναντήσει, αλλά η εναγομένη δεν επέτρεψε την επικοινωνία (σχετικό το από 14.11.2018 αντίγραφο ημερησίου δελτίου οχήματος του Α.Τ. Κηφισιάς). Από όλα τα ανωτέρω αποδεικνύεται ότι η εναγόμενη παρεμποδίζει την επικοινωνία του ενάγοντος - πρώην συζύγου της με το ανήλικο τέκνο τους, η οποία σύμφωνα με το διατακτικό της υπ' αριθμ. 700/2018 απόφασης τους Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών έχει ορισθεί να γίνεται ελεύθερα οποτεδήποτε. Οι ισχυρισμοί της εναγομένης ότι ο ενάγων εκμεταλλεύεται το δικαίωμα ελεύθερης επικοινωνίας που έχει με τέκνο τους βάσει της ως άνω απόφασης και απαιτεί να ασκεί αυτό χωρίς να έχει προηγηθεί συνεννόηση με την ίδια και χωρίς να λαμβάνει υπ' όψιν το καθημερινό πρόγραμμα και τις ανάγκες του τέκνου, δεν αποδείχθηκαν από κανένα αποδεικτικό μέσο και ως εκ τούτου η επιχειρούμενη να θεμελιωθεί στους ισχυρισμούς αυτούς ένσταση καταχρηστικής άσκησης δικαιώματος κατ' άρθρο 281 ΑΚ πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμη κατ' ουσίαν. Ομοίως ουδόλως αποδείχθηκαν οι ισχυρισμοί της εναγομένης περί αρνητικής στάσης του τέκνου απέναντι στον ενάγοντα πατέρα του, μη αρκούσης μόνης της προεκτεθείσας υπ' αριθμ. ./2019 ένορκης βεβαίωσης της μητέρας της εναγομένης, η οποία κατέθεσε ότι «το παιδί μετά την επικοινωνία με τον πατέρα του συχνά είχε ένταση, ενώ όταν του αναφέραμε ότι θα έβλεπε τον πατέρα του εκδήλωνε άρνηση». Εξάλλου, η εναγόμενη ως έχουσα την επιμέλεια οφείλει κατά τα εκτιθέμενα και στο οικείο σημείο της δεύτερης μείζονας σκέψης να συνδράμει στην ουσιαστική πραγματοποίηση της επικοινωνίας του τέκνου με τον ενάγοντα - πατέρα του, ενθαρρύνοντας αυτήν και προετοιμάζοντας κατάλληλα το τέκνο, λαμβανομένης υπ' όψιν και της ιδιαίτερα νεαρής ηλικίας αυτού [τριών (3) χρονών κατά το χρόνο κατάθεσης της αγωγής] και του γεγονότος ότι η διάσταση των διαδίκων - γονέων του επήλθε πριν καν αυτό συμπληρώσει τον πρώτο χρόνο της ζωής του (….2015 η γέννηση του τέκνου, 28.09.2016 η διακοπή της συμβίωσης, ως αναγράφεται στο από 14.11.2016 ιδιωτικό συμφωνητικό των διαδίκων) και επομένως δεν έχει μνήμες από τους γονείς του ως ζευγάρι και ευλόγως δεν πρόλαβε να αναπτύξει σχέση με τον πατέρα του. Συνεπώς, η καλή διάθεση και η συνεργασία εκ μέρους της εναγόμενης μητέρας είναι προϋποθέσεις απολύτως απαραίτητες προκειμένου ο ανήλικος ... να σφυρηλατήσει ισχυρούς δεσμούς και με τον μη έχοντα την επιμέλεια ενάγοντα - πατέρα του, δεσμοί που και κατά τα διδάγματα της κοινής πείρας είναι ιδιαίτερα σημαντικοί για την αρμονική ανάπτυξη της προσωπικότητας του, τη συναισθηματική και ψυχική του ισορροπία και τη γενικότερη θετική μελλοντική του εξέλιξη. Σημαντικό προς την κατεύθυνση αυτή είναι το γεγονός ότι η εναγόμενη έχει ήδη από το Σεπτέμβριο του έτους 2017 απευθυνθεί σε σύμβουλο ψυχικής υγείας για να διαχειριστεί τις συναισθηματικές δυσκολίες του τέκνου λόγω του χωρισμού της με τον ενάγοντα, ως αποδεικνύεται από το από Σεπτεμβρίου 2018 έγγραφο της συμβούλου ψυχικής υγείας .... Ωστόσο από το έγγραφο αυτό ουδόλως αποδεικνύεται ότι ο ενάγων αρνήθηκε να συναντήσει την ως άνω επαγγελματία, ως διατείνεται η εναγόμενη, καθόσον στο εν λόγω έγγραφο αναγράφεται μόνο ότι «από την πλευρά μου [...] ζητήθηκε από την κ. ... συνάντηση - επικοινωνία και με τον πατέρα του παιδιού, σύμφωνα όμως με την κ. ... ο ίδιος την αρνήθηκε», ενώ το συμπέρασμα στο οποίο καταλήγει η ως άνω επαγγελματίας - παιδοψυχολόγος είναι ότι «η ευημερία του παιδιού θα εξαρτηθεί από την ικανότητα του να διατηρήσει στενή συναισθηματική επαφή και με τους δύο γονείς, όπως και από την ποιότητα της σχέσης του παιδιού με τον κάθε γονέα χωριστά». Εντούτοις η εναγόμενη στην πράξη όχι μόνο δεν διευκολύνει αλλά παρεμποδίζει, ως ανωτέρω αναλύθηκε, την επικοινωνία του ενάγοντος με το τέκνο τους, παρεμπόδιση που συνιστά παράνομη και υπαίτια προσβολή της προσωπικότητας του τελευταίου, καθόσον έχει αποξενωθεί από το τέκνο του, το οποίο βρίσκεται σε κρίσιμη ηλικία για τη διαμόρφωση της προσωπικότητας του και των σχέσεων του με τους οικείους του. Πρέπει επομένως να υποχρεωθεί η εναγόμενη να άρει την προσβολή της προσωπικότητας του ενάγοντος και να την παραλείπει στο μέλλον, ήτοι να υποχρεωθεί να επιτρέπει ανεμπόδιστα την επικοινωνία του ενάγοντος με τον ανήλικο υιό τους ... σύμφωνα με το διατακτικό της υπ' αριθμ. 700/2018 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών. Η ηθική βλάβη του ενάγοντος συνιστάμενη στην αποξένωση από το τέκνο του και την εξ αυτής πίκρα, απογοήτευση, στενοχώρια και ακύρωση του πατρικού ρόλου δεν μπορεί να αποκατασταθεί με καταβολή χρηματικού ποσού εκ μέρους της εναγομένης, αλλά με την στο εξής συμμόρφωση της τελευταίας στα οριζόμενα από την υπ' αριθμ. 700/2018 απόφαση σχετικά με τη ρύθμιση της επικοινωνίας πατέρα - υιού. Η με την αρωγή της εναγομένης εξομάλυνση της επικοινωνίας, η εμπέδωση στα μάτια του τέκνου της πατρικής φιγούρας του ενάγοντος και η αγαστή συνεργασία των διαδίκων στα θέματα που αφορούν το τέκνο τους θα αποκαταστήσουν με τον καλύτερο δυνατό τρόπο την ηθική βλάβη του ενάγοντος.

 

Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω πρέπει η ένδικη αγωγή να γίνει εν μέρει δεκτή ως βάσιμη και κατ' ουσίαν κατά τα ειδικότερα εκτιθέμενα στο διατακτικό, ενώ η παρούσα απόφαση πρέπει να κηρυχθεί προσωρινά εκτελεστή, διότι κρίνεται ότι η καθυστέρηση στην εκτέλεση μπορεί να προκαλέσει σημαντική ζημία στον ενάγοντα και προκειμένου να αποκατασταθεί το ταχύτερο δυνατό η επικοινωνία του με τον ανήλικο υιό του. Τέλος, μέρος των δικαστικών εξόδων του ενάγοντος πρέπει να επιβληθεί σε βάρος της εναγομένης, κατά τα ειδικότερα οριζόμενα στο διατακτικό (άρθρα 106, 178 και 191 §2 ΚΠολΔ).

  

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ


ΔΙΚΑΖΕΙ κατ' αντιμωλία των διαδίκων.

 

ΔΕΧΕΤΑΙ εν μέρει την αγωγή.

 

ΥΠΟΧΡΕΩΝΕΙ την εναγόμενη να άρει την προσβολή της προσωπικότητας του ενάγοντος και να την παραλείπει στο μέλλον, και ειδικότερα την υποχρεώνει να επιτρέπει ανεμπόδιστα αλλά και να διευκολύνει την επικοινωνία του ενάγοντος με τον ανήλικο υιό τους ... σύμφωνα με το διατακτικό της υπ' αριθμ. 700/2018 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αθηνών (εκδοθείσας κατά την εκούσια δικαιοδοσία)

 

ΚΗΡΥΣΣΕΙ την απόφαση προσωρινώς εκτελεστή.

 

ΕΠΙΒΑΛΛΕΙ σε βάρος της εναγομένης μέρος των δικαστικών εξόδων του ενάγοντος, το οποίο ορίζει στο ποσό των πεντακοσίων (500) ευρώ..." 



Στεφανία Σουλή 

Δικηγόρος - Διαπιστευμένη Διαμεσολαβήτρια 

https://stefaniasouli.gr/

Τετάρτη, 20 Ιανουαρίου 2021

Επανειλημμένη δυστροπία. Η μισθωτική σχέση είναι κληρονομητή.

 

Παρατίθεται κατωτέρω απόσπασμα της υπ.αρ. 496/2020 απόφασης του Ειρηνοδικείου Αθηνών, δημοσιευμένη στην Τράπεζα Νομικών Πληροφοριών του ΔΣΑ.

 

«… Από τα άρθρα 574, 612 παρ. 1 και 1710 ΑΚ προκύπτει, ότι η μισθωτική σχέση είναι κληρονομητή και κατά συνέπεια και σε περίπτωση θανάτου του εκμισθωτή στη μισθωτική σχέση υπεισέρχονται οι κληρονόμοι του (εκ διαθήκης ή εξ αδιαθέτου) μόλις αποδεχθούν την κληρονομιά (ΑΚ 1846, 1847, 1850, 1857, 1940) χωρίς να χρειάζεται και η προηγούμενη μεταγραφή της δήλωσης αποδοχής, αφού πρόκειται για κτήση ενοχικής σχέσης και όχι κυριότητας (ΑΚ 1846 σε συνδυασμό με 1192, 1198, βλ. και ΑΠ 1524/2001). Αν στην αγωγή γίνεται λόγος για καθυστέρηση του μισθώματος από δυστροπία (που υπάρχει όταν ο μισθωτής περιέλθει σε υπερημερία περί την καταβολή του οφειλόμενου μισθώματος πράγμα που μπορεί να συμβεί και χωρίς όχληση, αν για την καταβολή του μισθώματος συμφωνήθηκε ορισμένη ημέρα και αυτή παρήλθε άπρακτη,

ΑΠ 645/2007 ΕλλΔ/νη 2007/838, ΕφΑΘ 1826/2008 ΕλλΔ/νη 2009/1109, ΕφΠατρ 747/2008 ΑχΝομ 2009/136, ΜΠρΚερκ 32/2004 Νόμος, ενώ επανειλημμένη δυστροπία υπάρχει όταν ο μισθωτής -παρά τη σχετική όχληση του εκμισθωτή», με την προσφυγή στο Δικαστήριο αλλά και με απλή ακόμη διαμαρτυρία- καθυστερεί την καταβολή των μισθωμάτων σε δύο τουλάχιστον περιπτώσεις, κατά τρόπο που δείχνει εμμονή στη μη τακτική εκπλήρωση της συμβατικής υποχρέωσης του για πληρωμή του μισθώματος, δεν έχει δε σημασία το χρονικό διάστημα που διέρρευσε μεταξύ των δύο καθυστερήσεων, 

ΕφΑΘ 1826/2008 ΕλλΔ/νη 2009/1109, ΜΠρΘεσσαλ 44760/2007 Αρμ 2008/910). Περαιτέρω ο μισθωτής ως οφειλέτης του μισθώματος μπορεί να προβάλει τον ισχυρισμό ότι έλαβε χώρα καθυστέρηση του μισθώματος αυτή όμως οφείλεται σε γεγονός για το οποίο δεν έχει ευθύνη άρθρα 330, 342 ΑΚ λόγω του οποίου αίρεται η υπερημερία του άρα και η δυστροπία του. Ο ισχυρισμός αυτός αποτελεί ένσταση και σε περίπτωση ευδοκίμησης της επιφέρει την απόρριψη της αγωγής. Προϋπόθεση όμως αυτής της ένστασης είναι τα γεγονότα που επικαλείται ο μισθωτής να μην οφείλονται σε υπαιτιότητα του (Χ. Παπαδακης Αγωγές απόδοσης μισθίου εκδ.1990 παρ. 18/5 αρθμ.872 , 873). Απόσβεση της ενοχής επέρχεται και με τη δημόσια κατάθεση της οφειλόμενης χρηματικής παροχής, η οποία, όπως προκύπτει από τις συνδυαζόμενες διατάξεις των άρθρων 427, 431 και 434 Α.Κ., ισοδυναμεί με καταβολή και είναι επιτρεπτή, ώστε να έχει το αποτέλεσμα αυτό, όταν συντρέχει μια από τις αναφερόμενες στο νόμο περιπτώσεις, δηλαδή όταν ο δανειστής έγινε υπερήμερος κατά τις διατάξεις των άρθρων 349 επ. Α,Κ. ή όταν ο οφειλέτης αδυνατεί να εκπληρώσει με ασφάλεια την παροχή του για λόγο που αφορά το πρόσωπο του δανειστή ή εξαιτίας εύλογης αβεβαιότητας ως προς το πρόσωπο του (Α.Π. 684/2013).

 

Με την κρινόμενη αγωγή τους, οι ενάγοντες εκθέτουν ότι τυγχάνουν κληρονόμοι εξ αδιαθέτου της κινητής και ακίνητης περιουσίας του αποθανόντα και εκμισθωτή ..., ο οποίος είχε εκμισθώσει ένα διαμέρισμα στην εναγομένη εμβαδού 73 τ.μ. του δεύτερου ορόφου οικοδομής, που βρίσκεται στην … οδός … και με μηναίο μίσθωμα που ανέρχεται σε 320€ προκειμένου να το χρησιμοποιήσει ως κατοικία της.  Ότι η εναγόμενη εάν και ενημερώθηκε για το θάνατο του αρχικού εκμισθωτή, ότι οι ενάγοντες τυγχάνουν κληρονόμοι και ότι έχουν υπεισέλθει στη μισθωτική σχέση αρνείται και δεν καταβάλλει από επανειλημμένη δυστροπία τα μισθώματα του Αυγούστου 2018, Σεπτεμβρίου 2018, Οκτωβρίου 2018 ,Νοεμβρίου 2018 Δεκεμβρίου 2018, Ιανουαρίου 2019, Φεβρουαρίου 2019, Μαρτίου 2019, Απριλίου 2019, Μαΐου 2019, Ιουνίου 2019 και Ιουλίου 2019, σύνολο οφειλόμενων μισθωμάτων ποσού 3840€ (12X320€=3840). Ζητούν δε οι ενάγοντες λόγω της επανειλημμένης δυστροπίας της εναγόμενης να υποχρεωθεί με απόφαση που θα κηρυχθεί προσωρινά εκτελεστή α) να καταβάλλει το συνολικό ποσό των 2700€ επιμεριζόμενο το ως άνω ποσό ανάλογα με την κληρονομική τους μερίδα και συγκεκριμένα στην πρώτη το ποσό των 1920€ που αντιστοιχεί στα 4/8 του ως άνω ποσού, στο δεύτερο το ποσό των 960 € που αντιστοιχεί στα 2/8 του ως άνω ποσού, στον τρίτο το ποσό των 480€ που αντιστοιχεί στα 1/8 του ως άνω ποσού και στον τέταρτο ποσό των 480 € που αντιστοιχεί στα 1/8 του ως άνω ποσού, με το νόμιμο τόκο από την επομένη της εξώδικης δήλωσης ήτοι την 7-2019 άλλως από την επομένη της επίδοσης της αγωγής και β) να αποδώσει η εναγόμενη και καθένας τρίτος που έλκει δικαιώματα την χρήση του επίδικου μισθίου διαμερίσματος εμβαδού 73 τ.μ. του δεύτερου ορόφου οικοδομής  που βρίσκεται στην … οδός ... και .... και να καταδικαστεί η εναγόμενη στη δικαστική τους δαπάνη. Με το περιεχόμενο αυτό η αγωγή, αρμόδια, κατ' αρ. 14 παρ. 1 περ.β', 29παρ. 1 ΚΠολΔ, εισάγεται να συζητηθεί, κατά τη διαδικασία περιουσιακών διαφορών των άρθρων 614 παρ.1 και 615 επ. ΚΠολΔ, είναι δε ορισμένη, στηριζόμενη στις διατάξεις των άρθρων 574, 595,361 ,1710 341, 345, 361, 66 εισΝΚΠολΔ 907, 910 αρθμ 1, 2 και 176 ΚΠολΔ και, ως εκ τούτου, πρέπει να εξεταστεί, περαιτέρω, δεδομένου ότι έχει καταβληθεί το ανάλογο τέλος δικαστικού ένσημο (Βλ. το με αρ...). Από τις ανωμοτί καταθέσεις της πρώτης ενάγουσας και της εναγόμενης , τα επικαλούμενα και προσκομιζόμενα έγγραφα και την όλη διαδικασία αποδεικνύονται τα παρακάτω: Οι ενάγοντες τυγχάνουν κληρονόμοι εξ αδιαθέτου της κινητής και ακίνητης περιουσίας του αποθανόντα και εκμισθωτή …. του ..., ο οποίος είχε εκμισθώσει ένα διαμέρισμα στην εναγομένη με βάσει το από 1-10-2012 μισθωτήριο, εμβαδού 73 τμ του δεύτερου ορόφου οικοδομής που βρίσκεται στην … οδό ... και με μηναίο μίσθωμα που ανέρχεται σε 320€ (σύμφωνα με το προαναφερόμενο μισθωτήριο το μίσθωμα ανέρχεται σε 350) προκει-μένου να το χρησιμοποιήσει ως κατοικία της.  Το χρονικό διάστημα της μίσθωσης ορίζοντανσύμφωνα με το από 1-10-2012 μισθωτήριο για τρία χρόνια ήτοι από 1-1-2012 μέχρι 30-9-2015 και όχι όπως εσφαλμένα αναφέρεται στην κρινόμενη αγωγή από 1-1-2017 μέχρι 31-12-2017 ).Μετά τον θάνατο του εκμισθωτή … υπεισήλθαν στην μισθωτική σχέση οι ενάγοντες ως εξ αδιάθετου κληρονόμοι του όπως προκύπτει από την με αρθμ. ... 12-2018 διάταξη κληρονομητηρίου και συγκεκριμένα η πρώτη ενάγουσα και σύζυγος του κατά ποσοστό 4/8 εξ αδιαιρέτου, ο δεύτερος κατά ποσοστό 2/8 εξ αδιαιρέτου, ο τρίτος κατά ποσοστό 1/8 εξ αδιαιρέτου και ο τέταρτος κατά ποσοστό 1/8 εξ αδιαιρέτου. Η εναγόμενη μετά τον θάνατο του αποβιώσαντος κατέβαλε το τελευταίο μίσθωμα ποσού 320€ τον Αύγουστο του 2019 όπως προκύπτει από το … 2019 έγγραφο της Τράπεζας Πειραιώς .Έκτοτε σταμάτησε να καταβάλλει τα μισθώματα ι-σχυριζόμενη ότι είχε αμφιβολία για το πρόσωπο των υπεισερχομένων κληρονόμων-εκμισθωτών στην επίδικη μίσθωση και ότι συνεπώς δεν είχε δυστροπία ως προς την καταβολή των μισθωμάτων. Ο παραπάνω ισχυρισμός της εναγόμενης αποτελεί ένσταση καταλυτική της αγωγής κατ’ άρθρο 342 ΑΚ ότι δηλ. η δυστροπία της δεν οφείλεται σε δική της ευθύνη. Προϋπόθεση όμως αυτής της ένστασης είναι τα γεγονότα που επικαλείται ο μισθωτής να μην οφείλονται σε υπαιτιότητα του (Χ. Παπαδάκης Αγωγές απόδοσης μισθίου εκδ.1990 παρ. 18/5 αρθμ. 873). Η εναγόμενη στην ανωμοτί κατάθεση της ανέφερε ότι γνώριζε την πρώτη ενάγουσα -σύζυγο του αποθανόντος εκμισθωτή και μάλιστα πολύ καλά. Η πρώτη ενάγουσα κατέθεσε ότι ένας άλλος μισθωτής που είχε συνάψει σύμβαση μίσθωσης με τον αποβιώσαντα σύζυγο της και μίσθωνε διαμέρισμα στον πέμπτο όροφο της ίδια πολυκατοικίας, κατέβαλε κανονικά τα μισθώματα όταν πήρε το εξώδικο διότι ρώτησε τον δικηγόρου του αποβιώσαντος σχετικά με τον τρόπο κατάθεσης των μισθωμάτων. Επιπλέον, η εναγόμενη εάν και έλαβε την από ...7-2019 εξώδικη όχληση -διαμαρτυρία με την οποία την καλούσανε εντός 15 ημερών από την επίδοση του εγγράφου να ρυθμίσει τις εκκρεμότητες της και να εξοφλήσει τα οφειλόμενα μισθώματα ωστόσο δεν επέδειξε την επιμέλεια του μέσου συνετού συναλλασσόμενου και ενώ είχε την δυνατότητα να πληροφορηθεί το τρόπο καταβολής των μισθωμάτων όπως έπραξε ο προαναφερόμενος μισθωτής διαμερίσματος στον πέμπτο όροφο. Σε κάθε περίπτωση είχε την δυνατότητα μετά την επίδοση της εξώδικης δήλωσης και την επιστροφή της από το εξωτερικό, να εξοφλήσει τα οφειλόμενα μισθώματα και επιπλέον αφού γνώριζε όπως κατέθεσε η ίδια, την σύζυγο του αποβιώσαντος εκμισθωτή θα μπορούσε να πληροφορηθεί τον τρόπο καταβολής των μισθωμάτων. Συνεπώς, η εναγόμενη λαμβανομένων υπόψη των παραπάνω αναφερομένων, έχει καταστεί δύστροπη ως προς την καταβολή των μισθωμάτων και η καθυστέρηση αυτή  οφείλεται σε δική της υπαιτιότητα. Ακολούθως κρίνονται απορριπτέες τόσο η ένσταση του άρθρου 342 ΑΚ, όσο και της καταχρηστικότητας του άρθρου 281 ΑΚ για τους ίδιους ως άνω λόγους. Πέραν όμως αυτών, εφόσον είχε αβεβαιότητα ως προς το πρόσωπο των εκμισθωτών που θα καθιστούσε αντικειμενικά επισφαλή την εκπλήρωση της υποχρέωσης της, είχε το δικαίωμα να προβεί σε δημόσια κατάθεση σύμφωνα με το άρθρο 427ΑΚ(Χ. Παπαδάκης Αγωγές απόδοσης μισθίου εκδ.1990 παρ. 18/4 αρθμ. 860 ΑΠ 1289/2013, 907/2005, ΑΠ 44/2004). Ακολούθως, πρέπει να γίνει δεκτή κατά ένα μέρος η αγωγή στην ουσία της, να υποχρεωθεί η εναγόμενη λόγω της επανειλημμένης δυστροπίας της να καταβάλλει στους ενάγοντες τα μισθώματα των μηνών Σεπτεμβρίου 2018, Οκτωβρίου 2018, Νοεμβρίου 2018 Δεκεμβρίου 2018, Ιανουαρίου 2019, Φεβρουαρίου 2019, Μαρτίου 2019, Απριλίου 2019, Μαΐου 2019, Ιουνίου 2019 και Ιουλίου 2019 συνολικού ποσού 3520 €(11 μήνες δεδομένου ότι, όπως αναφέρθηκε παραπάνω, ο Αύγουστος έχει εξοφληθεί Χ320€) ανάλογα με το ποσοστό εξ αδιαίρετου του καθένα, να αποδώσει το διαμέρισμα εμβαδού 73 τμ του δεύτερου ορόφου οικοδομής, που βρίσκεται στην … οδός ... στους ενάγοντες και να κηρυχθεί η απόφαση  προσωρινά εκτελεστή κατ’ άρθρο 910 αρθμ. 1 και 2 του Κ.ΠΟΛ.Δ. Τα δικαστικά έξοδα των εναγόντων πρέπει να επιβληθούν σε βάρος της εναγόμενης λόγω της ήττας του ( άρθρο 176, 190 και 191 παρ. 1 του Κ.ΠΟΛ.Δ).

 

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

 

Δικάζει αντιμωλία των διαδίκων.

 

Δέχεται την αγωγή κατά ένα μέρος.

Υποχρεώνει την εναγόμενη να αποδώσει στους ενάγοντες το μίσθιο διαμέρισμα σε πολυκατοικία εμβαδού 73 τμ, του δεύτερου ορόφου οικοδομής, που βρίσκεται στην … οδός ...

Υποχρεώνει την εναγόμενη να καταβάλλει στους ενάγοντες, το συνολικό ποσό των τριών χιλιάδων πεντακοσίων είκοσι ευρώ  (3.520€) επιμεριζόμενο το ως άνω ποσό ανάλογα με την κληρονομική τους μερίδα και συ-γκεκριμένα στην πρώτη το ποσό των 1760€ πουαντιστοιχεί στο 4/8 του ως άνω ποσού, στον 

δεύτερο 880€ που αντιστοιχεί στο 2/8 του ως άνω ποσού, στον τρίτο το ποσό των 440€ που αντιστοιχεί στο 1/8 του ως άνω ποσού και στον τέταρτο το ποσό των 440 € που α-ντιστοιχεί στο 1/8 του ως άνω ποσού, με το νόμιμο τόκο  από την επομένη της εξώδικης δή-λωσης ήτοι την ...7-2019.

Κηρύσσει την απόφαση προσωρινά εκτελεστή.

Επιβάλει τη δικαστική δαπάνη των εναγόντων σε βάρος της εναγόμενης την οποία ορίζει στο ποσό των διακοσίων πενήντα (200.00) ευρώ…»

 

Στεφανία Σουλή 

Δικηγόρος - Διαπιστευμένη Διαμεσολαβήτρια

https://stefaniasouli.gr/